توسعه اکوتوریسم فرصتی بکر برای حفظ محیط زیست

عکس تزیینی است

رشد و توسعه
اقتصادی- اجتماعی چند دهه اخیر به صورت یک فرآیند پیوسته و فراگیر در بسیاری از
جوامع همراه با افزایش درآمد سرانه، وضعیتی را موجب گردیده که نیروی انسانی چنین
جوامعی استفاده از گردشگری را به مشابه راهی مناسب در پر نمودن اوقات فراغت و با
هدف کاهش تأثیر تنش های روز افزون زندگی متمرکز شهری و صنعتی مورد اقبال عمومی
قرار دهند. بر اساس آمار ارائه شده بوسیله سازمان گردشگری جهانی در سالهای اخیر
تعداد گردشگران در جهان بیش از 400 میلیون نفر بوده و در طول چهل سال گذشته تعداد
آنها به صورت سالیانه افزایش یافته و همراه با آن، سهم این صنعت در ایجاد اشتغال و
تأمین منابع مالی کشورها نیز بیشتر گردیده است.

برهمین اساس
پیش بینی های انجام شده در پایان قرن حاضر این تعداد تا 500 میلیون نفر افزایش
خواهد یافت. بررسی نقش این صنعت در کشورهای مختلف آسیا و اروپا که در اکثر موارد
جاذبه های موجود و آتی آنها فراتر از آنچه که در ایران می توان بوجود آورد و یا معرفی
نمود، نیز نمی باشد خود روشنگر این موضوع است که در صورت وجود نگرش، برنامه و
راهکارهای اساسی در راستای تحول شرایط حاکم بر مجموعه عوامل دست اندرکار در ایران
و به تبع آن در نواحی متنوع اقلیمی، فرهنگی، قومی و تاریخی آن می توان جایگاه
واقعی خود را در شبکه جهانی این صنعت بازیافته و بدون وارد آوردن تنش های مخرب بر
محیط پیرامونی، منابع مالی کشور را به صورتی موثر تنوع بخشید.

از سوی دیگر
باید توجه نمود که فرآیندهای متنوع گردشگری همراه با اثرات مثبت، چنانچه به صورت
یک مجموعه همه جانبه و پویا مورد توجه قرار نگیرد می تواند در میان مدت موجب بروز
اثرات منفی در تمام وجوه زیست اجتماعی و فرهنگی و نیز جنبه های متفاوت زیست محیط
گردد. به همین دلیل از حدود دو دهه قبل نگرش رویکرد سیاستگزاران و دست اندرکاران
توسعه صنعت گردشگری نیز با دیدگاه های معتقدین توسعه پایدار و همساز وجوه اشتراک
فراوانی یافته و نظریه پردازان توسعه و محیط زیست چارچوب این فرآیند را مورد بحث و
کنکاش قرار داده اند.

استفاده صحیح
از اکوتوریسم یا جهانگردی محیطی می تواند علاوه بر منافع اقتصادی-اجتماعی، تأثیر
مثبتی بر حفاظت از محیط زیست داشته باشد. مثلاً کاربری صحیح زمین را تشویق کند و
اجازه می دهد زمین همچنان پوشیده از گیاهان بومی خود بماند؛ مسئولین دولتی را
متقاعد می سازد که حفاظت از منابع طبیعی کشور به خودی خود امری در آمدزا بوده و
علاوه بر منافع اقتصادی درونی متعدد، عده زیادی جهانگرد را به خود جلب می نماید و
به سرمایه گذاریهای داخلی و خارجی در امور زیر بنایی کشور منجر خواهد شد. همین خود
گرانی و درآمد زایی مناطق حفاظت شده سبب محفوظ ماندن آنها و در نتیجه ظهور منافع
باطنی از قبیل خاک و زایندگی آن، گیاهان دارویی، حفظ جنگلها و تنوع نمونه های ذی
قیمت گیاهی و غیره خواهد شد.

 

در حال حاضر در
کشور ما همچون اکثر کشورهای جهان، سیر و سفر در مناطق طبیعی کشور در انحصار
ایرانگردان است و خوشبختانه استقبال شایانی نیز از آن به عمل می آید و همه ساله به
طور مثال حدود 5 میلیون نفر از پارک ملی گلستان در شمال کشور بازدید می کنند. ولی
در کشورهایی مثل جنوب و شرق آفریقا، هند و نپال، اندونزی و غیره اکثریت بازدید
کنندگان پارکها را جهانگردان خارجی تشکیل می دهند که درآمدهای ارزی هنگفتی را برای
این کشورها به ارمغان می آورند.

مثلاً در
نایروبی پایتخت کنیا رقم قابل ذکری از درآمد ملی کشور از طریق فروش بلیطهای ورودی
20 دلاری یا گرانتر به جهانگردانی است که از پارکهای ملی و موزه های تاریخ طبیعی
اطراف نایروبی و سایر شهرهای کنیا بازدید می کنند. .

با مدیریت و
برنامه ریزی صحیح و مبتنی بر مطالعات علمی راسخ می توان درصد قابل توجهی از این
400 میلیون جهانگرد را به مناطق بی همتای کشور خود همچون بهشت پارک ملی 91 هزار
هکتاری «گلستان» با 56 رنگ درخت و پاییزانش، «پارک ملی کویر» و کاروانسراهای عباسی
آن که دیدگاه وحوش کویر در کنار جاده ابریشم است، دریاچه فیروزه ای «گهر» و قلل
رفیع همسایه اش «اشترانکوه»، و دریاچه پارک «لار» که از بالای آن و از میان ابرها
قله سرافراز دماوند به بازی قزل آلاهای رنگین کمان آبهایش نظاره می کند، و
زیستگاههای حفاظت شده مرکز و شرق و جنوب شرق کشور که کنام آخرین یوزپلنگهای آسیایی
جهان و مأمن و زادگاه آخرین خرسهای سیاه ایرانی جهان هستند، جلب کرد. در این بین
شرق استان کرمان با طبیعت بی نظیرش می تواند گره گشای بسیاری از مشکلات معیشتی و
زیست محیطی در این مناطق باشد به این صورت که مجال برای سرمایه گذاران داخلی و
خارجی فراهم شود تا از جاذبه های طبیعی منحصر به فرد در این منطقه به نحو احسنت
استفاده کرد و زمینه ساز رونق اکوتوریسم البته به شرط توجه به قوانین زیست محیطی
مصوب در این زمینه در این منطقه شد .   

نوشته شده در: دسته‌بندی نشده