گرین بلاگ – تازه‌ترین مطالب وبلاگستان محیط زیست

احداث جنگل عمودی برای مقابله با آلودگی هوا

کشور چین اخیرا برای گذر زودهنگام از بحران آلودگی هوا در یکی از شهرهای خود، دست به اقدامی ابتکاری برای احداث برج های سبز زده است که ترکیبی از ساختارهای معماری را شامل می‌شود.
در برج های عمودی چین مجموعاً یک هزار و 100 درخت و ترکیبی از 2 هزار و 500 بوته و گیاه وجود دارد  که قادر اند سالانه 25 تن دی‌اکسید کربن و تولید روزانه 60 کیلوگرم اکسیژن به همراه داشته باشند.

Read More →

بررسی روند خشکیدگی تالابهای ایران و نقش آنها در تولید گرد و غبار (پروژه تحقیقاتی ملی)

مروري بر وضعيت موجود تالابهاي ايران نشان مي­دهد که بسياري از آنها بر اثر مديريت نادرست، از جمله بهره برداري نامطلوب آب ، تغيير و تبديل کاربري اراضي، سدسازي، اجراي طرحهاي عمراني در حوضه­ هاي آبخيز بالادست تالاب، حفر چاه­های غیر مجاز، برداشت بیش از حد از آبهای زیر زمینی و سرانجام کم آبي و خشکسالي، دچار تغييرات شگرفي در وضعيت هيدرولوژيكي خود شده­ اند. اين تغييرات غيرمعمول سبب شده که برخي از تالاب­ها که بسترشان خشکيده يا در حال خشکيدن است به کانون توليد گرد و غبار تبديل شوند. از این رو در این پروژه ملی تحقیقاتی ﺳﻌﻲ ﺑﺮﺁﻧﺴﺖ تا ﺑﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﺭﻭﻧﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮﺍﺕ فيزيكي تعدادی از تالاب­هاي بین­ المللی در استانهاي فارس ، آذربایجان غربی، اصفهان، خوزستان و كرمان ﺩﺭ ﻳﻚ ﺩﻭﺭﺓ ﺯﻣﺎﻧﻲ 20 تا 30 ساله عوامل مهم تاثيرگذار بر خشکيدگي تالابها، فرايند تغييرات به وقوع پيوسته در سطح تالابها و کاربري هاي اطراف آن و همچنین تاثير این تغییرات بر توليد ريزگردهاي داخلي مورد بررسي قرار گيرد. از آنجا كه مهم­ترين مشخصه تالاب­ها، ماندگاري نسبي آب در آنهاست و بر اساس مدارك و مستندات موجود بسياري از آنها به خشكي گراييده و محل و منشاء توليد گرد و غبار شده­اند از اين رو ضمن بررسي روند و علل تغييرات و آثار و عوارض ناشي از اين تغييرات در تالاب¬هايي که دستخوش تغییرات اکولوژیك شده­اند نقش آنها در تولید و تشدید پدیده گرد و غبار بررسی خواهد شد.

Read More →

۵۶ میلیون هکتار از مراتع کشور فقیرند

مصاحبه با روزنامه قدس

قدس آنلاین/مریم احمدی شیروان: کم توجهی یا بی‌توجهی به قوانین طبیعت، نشانگر بروز اوضاعی است که امروز در عرصه منابع‌طبیعی و محیط زیست با آن ‏مواجهیم. آلودگی هوا در کلانشهرها، فرسایش بادی و آبی خاک در عرصه‌های طبیعی، بحران آب و افت شدید آبخوان‌ها، فرونشت زمین، ‏تخریب روز افزون مراتع و جنگل ها، گستردگی شوره‌زارها و کویرها و نهایتاً تاخت و تاز ریزگردها و سایر فرآیندهای ویرانگر بیابان‌زایی ‏از جمله نمونه‌های عینی کم توجهی به منابع طبیعی و محیط زیست هستند.

در گفت‌وگو با دکتر محمد خسروشاهی، رئیس بخش تحقیقات بیابان موسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور به ابعاد گوناگون این پدیده ویرانگر پرداختیم که در این فرصت کوتاه، بخشی از آن را از نظر می‌گذرانید:

چند سالی است که مسایل و مشکلات حوزه منابع طبیعی و محیط زیست ملموس‌تر شده و صحبت از بحران می‌شود. بحران آب، بحران ریزگرد، بیابانی شدن ایران، خشک شدن تالاب ها و دریاچه ها و سایر مسایل مشابه. وجه اشتراک این بحران‌ها در چیست؟

همه این موارد، مربوط به پدیده بیابان‌زایی می‌شود و به‌عبارتی از شاخص‌ها و معیارهای بیابان‌زایی محسوب می‌شوند چرا که بیابان‌زایی یعنی تخریب سرزمین. در گذشته بیابان‌زایی بعنوان تخریب خاک محسوب می شد ولی بعدها یعنی در اواخر دهه ۱۹۶۰ و اوایل ۱۹۷۰ که در آفریقا موضوع بیابان­زایی به عنوان یک معضل جهانی تایید شد از آن بعنوان تخریب سرزمین یاد شد. تخریب سرزمین مفهوم وسیعتری دارد و شامل خاک، آب، پوشش گیاهی، هوا و به‌عبارتی خاک و آنچه روی خاک و زیر خاک وجود دارد، می‌شود. در حقیقت بیابان‌زایی یعنی عقوبت فشار بیش از حد بر زمین. یعنی نیستی جوامع گیاهی و جانوری، تخریب منابع آب و خاک، برهم‌خوردن تعادل بوم­سازگان­ها و زوال تنوع زیستی. به همه این موارد باید تبعات ناگریز و فاجعه‌آمیز آن در قلمرو اقتصاد، جامعه و فرهنگ را نیز اضافه کرد. حتی می‌توان گفت بیابان‌زایی به برخی از مفاهیم امنیتی از جمله امنیت سلامت، امنیت معیشت، امنیت ملی، امنیت اجتماعی و حتی امنیت بین­المللی گره خورده است. موضوع بیابان‌زایی بار دیگر در کنفرانس سران ریو در سال ۱۹۹۲ مطرح گردید و پس از تلاش‌های مستمر در سال ۱۹۹۴ معاهده مقابله با بیابان‌زایی ملل متحد تدوین شد و در ۱۵ اکتبر ۱۹۹۴ این معاهده به امضا رسید که ایران سومین کشور امضا کننده آن بود. از نظر کنوانسیون، بیابان‌زایی به معنی تخریب سرزمین در مناطق خشک، نیمه‌خشک و خشک نیمه مرطوب ناشی از عوامل مختلف از جمله تغییرات آب و هوایی و فعالیت‌های انسانی است. در بین ۳۷ چالش مهم جهانی، بیابان‌زایی به‌عنوان سومین چالش بعد ار تغییر اقلیم و آب شناخته شده است.

ادامه مصاحبه را در اینجا ببینید

Read More →

برنامه های بخش تحقیقات بیابان در سند چشم انداز ۱۴۰۴ و برنامه ششم توسعه کشور

3-  احياء و بازسازي اکوسيستم هاي بياباني از طريق تقويت پوشش گياهي وبهبود شاخصهاي تنوع زيستي

عنوان اقدام /طرح / پروژه

‏ارزیابی توان سرزمین برای جنگلکاری در کانونهای بحرانی فرسایش بادی،

پژوهش در راستای افزایش تنوع گونه اي در عمليات مقابله با بيابان‌زايي و تثبيت ماسه هاي ‏روان

بررسي توانايي گونه‌هاي گياهي بومي و سازگار به زيست‌بوم بياباني كشور از منظر ترسيب ‏كربن و توليد اكسيژن،

بررسي و معرفي گونه هاي گياهي مناسب عمليات بيولوژيك احياء مناطق بياباني  ‏

طرح توسعه کاشت گياهان شورپسند و مقاوم به شوري با بهره‌گيری از منابع آبهای شور و ‏نامتعارف در مناطق بیابانی ،

طرح مديريت و احياء بيولوژيك مناطق مرطوب حاشيه پلاياها و دريا

اجرای پروژه های تحقیقی- ترویجی و الگویی در حوزه بیابان و بیابانزدایی.‏

طرح بررسی پتانسیل گیاه پالایی گیاهان شورپسند بومی در حذف آلاینده های زیست ‏محیطی در مناطق بیابانی و سواحل با هدف توسعه کشت آنها

طرح پايش و ارزيابي  زيست¬محيطي برنامه ملي مديريت مناطق بياباني

طرح حفظ ذخائر ژنتیکی و تنوع زیستی در اکوسيستم هاي بیابانی

 

4-  بهبود اثرات مديريت و بهره وری آب و خشکسالي در اکوسيستم هاي بياباني کشور

عنوان اقدام /طرح / پروژه

‏هماهنگي در امر مديريت مؤثر حفاظت خاك، گياه و آب با انجام اقدامات برنامه ‏ريزي شدة آبخيزداري با همكاري با سازما نهاي ذيربط ‏                    

تعيين نقش عوامل انساني و مديريت منابع آب در خشکیدگی تالابها و ‏چالابهای بیابانی با تاکید بر لحاظ حقابه زیست محیطی تالابها،                     

شناخت و  استفاده از آبهاي شور و نامتعارف براي جنگلکاری و کشت ‏گونه‌های هيدروهالوفيت در مناطق بیابانی با رعايت ملاحظات زيست ‏محيطي ‏                       

استفاده از انواع مواد جاذب الرطوبه اعم از طبيعي يا مصنوعي براي افزايش و ‏نگهداري رطوبت در خاک            

تعیین نیاز آبی گونه های مورد استفاده در احیاء بیولوژیک مناطق بیابانی                 

مطالعه و بررسي روي روش هاي مواجهه با خشكسالي              

طرح ارتقاء تاب آوري جوامع محلي در برابر مخاطرات تغيير اقليم ،ريزگردها و ‏خشکسالي                   

بررسی اثرات خشکسالی و تغییر اقلیم در روند بیابان¬زایی                     

پژوهش در زمینه توسعه گیاهان چند منظوره (اقتصادی) و کم نیاز به ‏آبیاری و سازگار  با مناطق خشک،             

پايش و مديريت اثرات تغييرات اقليمي بر خشکسالی و منابع آب كشور                  

اولويت بخشي به حفاظت ، ذخيره و انباشت آب در آبخوانها و سامانه هاي ‏آبخيز 

 

۵- استفاده از ظرفيت‌ها و مزيت‌هاي نسبي مناطق بياباني به منظور بهره برداري پايدار و بهبود معيشت جوامع محلي

عنوان اقدام /طرح / پروژه

‏‎ ‎استفاده از ظرفيت رسانه ها براي تقويت نگاه زيست محيطي و ‏فرهنگ سازي عمومي حفاظت از منابع طبیعی و مدیریت پایدار منابع

طرح تعیین توان آمایشی(پهنه بندی آمایشی) مناطق بیابانی به منظور توسعه ‏گردشگری در بیابان

شناخت و معرفی ظرفيتها،  قابليتها و پتانسلهاي مناطق بیابانی به منظور کاهش فشار ‏به سرزمين

تحقیق در زمینه تنوع بخشي به فعاليتهاي اقتصادي به منظور کاهش وابستگي به ‏سرزمين

پژوهش در زمینه ارزش‌گذاري خدمات غيرقابل تبادل كويرها و ‏بيابان‌هاي كشور

طرح ارتقاء دانش فني و مهارتي بهره برداران مناطق بياباني

طرح مشاركت مردم و بهره برداران در حفاظت ، مديريت و اجراي طرحها و پروژه ‏هاي مقابله با بيابانزايي و كنترل فرسايش بادي

پايش اثرات اقتصادي اجتماعي و زيست محيطي بيابانزايي(تغييراقليم ،ريزگرد و…)‏‏                

 

Read More →

برنامه های بخش تحقیقات بیابان در سند چشم انداز ۱۴۰۴ و برنامه ششم توسعه کشور

 

۱- ارتقاء و تقويت خدمات پايش و نظارت در فرایندهای بیابانزایی در کشور

‏(اولويت ها )‏

 طرح ايجاد سامانه پايش شاخص¬ها و معیارهای بیابانزایی

 طرح احداث شبكه ايستگاههاي تحقیقاتی پایش گرد و غبار و رسوب سنجي فرسايش بادي در ‏مناطق بياباني كشور،

 پايش اثرات تغييرات اقليمي بر روند بیابانزایی در کشور،

 بهبود نظام ارزيابي، اثربخشي و اولويت بندي پروژه هاي تحقيقاتي

 طرح  پايش معيارها و شاخصهاي بيابانزايي در کشور

 طرح ارزیابی ریسک خطرات زیست محیطی فعالیتهای انسانی در مناطق بیابانی

 پژوهش در زمینه صدمات ناشی از تغيير کاربري‌هاي مؤثر بر تخریب سرزمین و تشديد فرسايش

 تدارك وتجهيز پايگاه‌ها و ايستگاه‌هاي ثبت دايمي ويژگي‌هاي مربوط به آب، خاك، گياه و اقليم در ‏مناطق بياباني کشور

 ارتقاء و استقرار نظام پايش، ارزيابي واثربخشي عملكرد و اقدامات اجرايي نهادهاي مرتبط بر ‏اساس برنامه استراتژيك مهار ريزگردها

 

           …..ادامه دارد……

 

Read More →

راستی چرا چنین است؟

‏•‏چرا انتقاد پذير نيستيم و فكر مي كنيم كسي كه عيب ما را به ما بگويد بدخواه ما است؟

•چرا بجای تلاش براي ارتقاء شايستگي خودمان، سعي مي كنيم افراد شايسته را خراب كنيم؟

‏•‏چرا فكر ميكنيم با صدقه دادن، خود را در مقابل اقدامات نابخردانه مان بيمه مي كنيم.

•از دور انديشي و برنامه ريزي عاجزيم و غالبا” دچار روزمرگي و حل بحران هستيم.

•در هر شرايطي منافع شخصي را به منافع جمع ترجيح ميدهيم.

•در هر كاري اظهار نظر مي كنيم و از گفتن نمي دانم شرم داريم.

•چرا مرده ها يمان را بيش از زنده ها يمان احترام مي گذاريم.

• بخشي از فضاي منزل را به مبل و ميز نهار خوري اختصاص ميدهيم ولي روي زمين مي نشينيم و توي سفره غذا مي خوريم.

•هنگاميكه به هدفمان نمي رسيم آنرا به حساب نصيب و قسمت يا سرنوشت و بد بياري مي گذاريم ولي هرگز به تجزيه و تحليل علل آن نمي پردازيم.

• غربي ها به دانشگاه مي روند تا دانش بياموزند، ما ميرويم كه مدرك بگيريم.

• اغلب تخيل را به تفكر ترجيح مي دهيم؟

•بيشتر نواقص را مي بينيم، ولي در رفع نواقص ناتوانيم.

•دايما” ديگران را نصيحت مي كنيم، ولي خودمان به آنها عمل نمي كنيم.

•دايما” از حاكميت انتقاد مي كنيم، ولي فراموش مي كنيم آنها هم مثل خود ما هستند و نمي پرسيم كه اگر به جاي آنها بوديم چكار مي توانستيم بكنيم.

•منافع زود گذر را به منافع پايداري كه ديرتر بدست آيد ترجيح مي دهيم.

هنگامي كه پليس ما را جريمه مي كند او را بی انصاف خطاب مي كنيم، ولي رانندگان متخلف ديگر را ناسزا گفته و سراغ پليس را مي گیريم.

•چرا حجم غذا براي غالب ايراني ها مهم تر از كيفيت آن است؟

•هنگامي كه مي بينيم درب خودرو كسي باز است، هر طور شده سعي مي كنيم با اشاره و بوق زدن به او بفهمانيم كه درب خودرويش باز است. اما سر چهار راهي كه چراغ راهنمائيش چشمك زن است فرصت رفتن به كسي را نمي دهيم.

•در ايران فارغ التحصيلان مديريت و علوم سياسي غالبا” بيكارند، اما در عوض سياستمداران و مديران كشور همه پزشك، مهندس، يا بنحوي كارشناسان رشته هاي ديگرند.

•چرا برآيند كار دو نفر هميشه كمتر از دو است.

•چرا جراهان ايران برخلاف تعرفه هاي رسمي مبلغ كلاني از بيمار جداگانه دريافت مي كنند؟

‏•‏در غرب كارمندان بعد از بازنشستگي به گشت و گذار مي پردازند، ولي در ايران اغلب آنها گوشه نشين و افسرده مي شوند.

‏•‏چرا صبر مي كنيم تا وسيله مورد استفاده مان خراب شود بعد به فكر رفع نقص آن مي افتيم.

•تعداد معتادان ايران به مواد مخدر از كشور توليد كننده مواد مخدر افغانستان بيشتر است.

•در ايران اغلب عابران پياده عبور از خيابان را به عبور از روي پل هوايي ترجيح مي دهد.

چرا فكر مي كنيم ماليات پول زور است، ولي هنگامي كه خودرو ما به چاله هاي خيابان مي افتد به دولت ناسزا مي گوييم.

•چرا زرنگي را به شايستگي ترجيح مي دهيم؟

•چرا عدم موفقيت خود را در محيط كار غالبا” ناشي از بي عدالتي مديران ميدانيم و حاضر نيستيم كمي هم خود را مقصر بدانيم؟

•چرا غالبا” رابطه را به ضابطه ترجيح مي دهيم؟

Read More →

مغایرتهای زمان ما

ما امروزه خانه هاي بزرگتر داريم اما خانواده هاي کوچکتر ؛ راحتي بيشتر اما زمان کمتر ،

مدارک تحصيلي بالاتر اما درک عمومي پايين تر ؛ آگاهي بيشتر اما قدرت تشخيص کمتر ،

درآمدهاي بالاتر اما اصول اخلاقي پايين تر،

متخصصان بيشتر اما مشکلات نيز بيشتر؛ داروهاي بيشتر اما سلامتي کمتر،

ساختمانهاي بلندتر اما طبع کوتاه تر، بزرگراه هاي پهن تر اما ديدگاه هاي باريکتر،

فرصت بيشتر اما تفريح کمتر، تنوع غذاي بيشتر اما تغذيه ناسالم تر؛ درآمد بيشتر اما طلاق بيشتر؛ منازل رويايي اما خانواده هاي از ‏هم پاشيده،

بدون ملاحظه ايام را ميگذرانيم، خيلي کم ميخنديم، خيلي تند رانندگي ميکنيم، خيلي زود عصباني ميشويم، تا ديروقت بيدار ‏ميمانيم، خيلي خسته از خواب برميخيزيم، خيلي کم مطالعه ميکنيم، اغلب اوقات تلويزيون نگاه ميکنيم و کمتر تفکر و دعا ‏ميکنيم،

زندگي ساختن را ياد گرفته ايم نه زندگي کردن را؛ به زندگي، تنها سالهاي عمر را افزوده ايم و نه زندگي را به سالهاي عمرمان،

بيشتر خرج ميکنيم اما کمتر داريم، بيشتر ميخريم اما کمتر لذت ميبريم،

تا كره ماه رفته و برگشته ايم اما قادر نيستيم براي ملاقات همسايه جديدمان از يک سوي خيابان به آن سو برويم،فضاي بيرون را ‏فتح کرده ايم اما نه فضا درون را، اتم را شکافته ايم اما نه تعصب خود را،

بيشتر مينويسيم اما کمتر ياد ميگيريم، بيشتر برنامه ميريزيم اما کمتر به انجام ميرسانيم،

عجله کردن را آموخته ايم و نه صبر کردن را،

کامپيوترهاي بيشتري ميسازيم تا اطلاعات بيشتري نگهداري کنيم، تا رونوشت هاي بيشتري توليد کنيم، اما ارتباطات کمتري ‏داريم. ما کميت بيشتر اما کيفيت کمتري داريم،

اکنون زمان غذاهاي آماده اما دير هضم است ، سودهاي کلان اما روابط سطحي، بدين دليل است که پيشنهاد ميکنم از امروز شما ‏هيچ چيز را براي موقعيتهاي خاص نگذاريد، زيرا هر روز زندگي يک موقعيت خاص است.‏

در جستجوي دانش باشيد، بيشتر بخوانيد، در ايوان بنشينيد و منظره را تحسين کنيد بدون آنکه توجهي به نيازهايتان داشته باشيد.‏

زمان بيشتري را با خانواده و دوستانتان بگذرانيد، غذاي مورد علاقه تان را بخوريد و جاهايي را که دوست داريد ببينيد.‏

زندگي فقط حفظ بقاء نيست، بلکه زنجيره اي ازلحظه هاي لذتبخش است،

عباراتي مانند ”يکي از اين روزها“ و ”روزي“ را از فرهنگ لغت خود خارج کنيد. بياييد نامه اي را که قصد داشتيد ”يکي از اين ‏روزها“ بنويسيد همين امروز بنويسيد. ”يکي از اين روزها“ ممکن است شما اينجا نباشيد که آنرا بنويسيد!‏

‏ بياييد به خانواده و دوستانمان بگوييم که چقدر آنها را دوست داريم. هيچ چيزي را که ميتواند به خنده و شادي شما بيفزايد به ‏تاُخير نيندازيد.‏

هر روز، هر ساعت و هر دقيقه خاص است و شما نميدانيد که شايد آن ميتواند آخرين لحظه باشد.‏

Read More →

تعارف در «بحران آب»

روزنامه «شرق» هشتم تیر ۱۳۹۵، گزارش میزگردی را منتشر کرد[1] که به مسئله انتقال آب در ایران پرداخته بود. متأسفانه باید گفت که آن دوستانِ آگاه، از ابراز واژه «بحران آب» در ایران وحشت داشتند. بله درست است که ایران همیشه با کم‌آبی مواجه بوده (که در چندین نوشتار به آن پرداخته‌ام)، ولی اگر الان […]

Read More →

روز جهانی مقابله با بیابانزایی گرامی باد

بيابان‌زايي معضلي جهاني است، چرا كه عوارض آن، نه فقط ساكنان سرزمينهاي خشك، بلكه تقريباً كل ساكنان بوم­ سپهر را، كه فعلاً در غفلت به سر مي‌برند، دست‌كم از بابت تهديدي كه متوجه امنيت، ثبات، آرامش و آسايش آنان است شامل مي‌شود. در کشور ما ایران نیز كم توجهي يا بي توجهي به قوانين طبيعت […]

Read More →

منابع طبيعي و امنيت غذايي

شرط رسيدن به توسعة‌ پايدار و امنيت غذايي، حفظ و حراست و بهره برداري مطلوب از  منابع طبيعي است. مسلما بدون حفاظت از منابع آب، خاك، جنگل، مرتع و بهره برداري بهينه از آنها نمي توان به توسعه پايدار و توليد مطمئني در كشاورزي دست يافت زيرا كشاورزي‌ بر بستر منابع‌ طبيعي‌ استقرار مي‌يابد و […]

Read More →

Page 1 of 1112345...10...Last »