گرین بلاگ – تازه‌ترین مطالب وبلاگستان محیط زیست

دماوند نیاز به تنفس دارد

اثر منفی کوه‌نوردی بر طبیعت
کوه‌نوردان به &#…

Read More →

پلنگ‌های ماسال در امان اند!

چند ماه پیش، در گروه تلگرامی «پویش حیات» و تارنمای گنجه‌ی زیست‌بوم گفتیم که در ییلاق‌های ماسال (غرب استان گیلان) پلنگ یا پلنگ‌هایی به چهار گاو حمله کرده و آن‌ها را کشته اند. خوشبختانه، مردم فهیم منطقه باوجود آن که بسیاری‌شان اسلحه دارند، تصمیم به کشتن پلنگ نگرفتند. حتی برعکس، در تماس‌هایی که ما با ایشان داشتیم، به نظر می‌رسید که با نوعی احترام از پلنگ یاد می‌کنند… . از سوی گنجه، با شرکت «بیمه‌ی ما» که ضمن تفاهم‌نامه‌ای با سازمان محیط زیست، پرداخت خسارت‌های ناشی از حمله‌ی پلنگ را بیمه کرده است تماس گرفتیم. اما به ما گفتند که گزارش حمله را باید سازمان محیط زیست تایید کند؛ سازمان هم این امر را منوط به گواهی اداره‌ی محیط زیست محیط زیست ماسال کرد. این اداره هم گفت که خسارت‌دیدگان، گزارش را دیر ارایه کرده اند و امکان گواهی آن نیست… .

ما، با اعتماد به صداقت مردم محل که استشهادهایی هم تهیه کرده بودند و نیز با اعتماد به تایید شورای روستای «توت‌نسا»، تصمیم گرفتیم که خسارت دام‌داران را تامین کنیم تا آنان مطمئن شوند که دوستداران محیط زیست، فقط حرف نمی‌زنند و درک مناسبی از مشکلات معیشتی مردمی که در کوه و دشت زندگی می‌کنند، دارند. خوشبختانه، با همیاری دوستان، مبلغ مورد نیاز برای این کار فراهم شد و چند هفته نیز منتظر شدیم تا فرصتی برای سفر به منطقه فراهم گردد.

در روز جمعه ۱۳ اسفند ۹۵ کیومرث بابازاده از کوه‌نوردان و طبیعت‌دوستان باسابقه، محسن پورقاسم کوه‌نوردی که ما را با موضوع مورد بحث و اهالی منطقه آشنا کرده بود، و عباس محمدی عضو هیات امنای گنجه‌ی زیست‌بوم به روستای توت‌نسا رفتند. با هماهنگی‌هایی که پیشتر صورت گرفته بود، خسارت‌دیدگان، چند تن از اعضای شوراهای روستایی منطقه، دهدار توت‌نسا، چوپانی که یکی دو ماه پیش مورد حمله‌ی پلنگ قرار گرفته بود، و چند تن دیگر، در مسجد توت‌نسا گرد هم آمدند. در این نشست، مردم محل غالبا اظهار داشتند که حاضر به کشتن یا حذف پلنگ و حتی گرگ از منطقه نیستند، اما انتظار دارند که سازمان محیط زیست و به طور کلی دولت یا شرکت‌های بیمه، خسارت آنان را به شکل مناسب و سریعی جبران کند. پس از یکی دو ساعت هم‌اندیشی در این مورد، قرار شد که مطالعه‌ی بیشتری در مورد پیشگیری از وقوع حادثه‌های مشابه و خرید بیمه‌های مناسب انجام شود.

در پایان، به صاحبان چهار گاوی که در تابستان گذشته بر اثر حمله‌ی پلنگ از بین رفته بودند، این رقم‌ها (که توسط خودشان تعیین شده بود) پرداخت گردید: یک گاو؛ هجده میلیون ریال، یک گاو؛ بیست میلیون ریال، یک گاو هفده میلیون ریال، یک گاو بیست و پنج میلیون ریال. به چوپان یادشده نیز پنج میلیون ریال به عنوان جبران بخشی از هزینه‌های درمان پرداخت شد. در عین حال بیش از صد جلد کتاب محیط‌ زیستیِ مناسب کوکان و نوجوانان، به مدیر یک مدرسه‌ی ماسال تحویل شد تا به شکلی که صلاح می‌داند، در منطقه توزیع شود.  

 

***

همان‌گونه که تاکنون شیوه‌ی ما بوده، تمامی هزینه‌های سفر و خورد و خوراکِ کسانی که از سوی گنجه به منطقه رفتند، برعهده‌ی خودشان بوده است. همچنین، هرکسی که علاقمند باشد، می‌تواند صورتجلسه‌ها و رسیدهای دریافتی و سایر اسناد حسابداری را بررسی کند.

Read More →

شب چله‌ی محیط زیستی

شب چله، مانند بسیاری از دیگر رسم‌ها و جشن‌های ایرانی، با طبیعت و پدیده‌های طبیعی پیوند دارد. در آیین‌های ایرانی، گردش زمین و رخ دادن اعتدال‌های بهاری و پاییزی، آغاز روزهای بلندترِ سال (از ابتدای زمستان)، نکوداشت روشنایی، طلب باران، شکرگزاری برای فرارسیدن گاهِ برداشت محصول، و مانند این‌ها، همگی انگیزه‌هایی برای برگزاری جشن بوده است.

بیاییم آیین کهن دورهم‌نشینی در شب چله را، با نگاهی تازه به ریشه‌های طبیعی آن، به رسمی هماهنگ با محیط زیست و آیینی برای نکوداشت «مادر زمین» بدل سازیم. برای دستیابی به این هدف می‌توانیم:

  • در این شب، بیشتر از خوراک‌های گیاهی استفاده کنیم و گوشت نخوریم یا کم‌تر بخوریم.
  • از ظرف‌ها و سفره‌های دورانداختنی استفاده نکنیم.
  • یکی دو لامپ و دستگاه‌ برقی اضافه را خاموش کنیم.
  • درجه‌ی حرارت اتاق‌ها را پایین‌تر بیاوریم و پوشاک گرم بپوشیم؛ بگذاریم فرارسیدن زمستان و تغییر فصل را احساس کنیم!
  • به مصرفِ کم‌ترِ آب بیاندیشیم.
  • با دیگران از زیبایی‌های طبیعت و ضرورت حفاظت از آن‌ سخن بگوییم.
  • برای رفتن به خانه‌ی خویشان و دوستان، تا حد امکان از وسیله‌های همگانی یا مشترک استفاده کنیم.
  • اگر با خودروی شخصی به مهمانی می‌رویم، با خود عهد کنیم که به جبران آن، دست‌کم یکی دو روز از خودروی شخصی استفاده نکنیم.
  • هنگامی که دورهم هستیم، تلویزیون و گوشی‌های همراه را خاموش کنیم و خود را برای ساعتی از شرّ امواج آسوده سازیم و به‌سادگی، صفا کنیم!

Read More →

محیط زیست و سینما؛ با نگاهی به فیلم مادرکُشی

«مادرکشی» اثری ممتاز در سینمای مستند محیط زیستی

از حدود ده سال پیش (یعنی از زمانی که پایان ساخت سد سیوند نزدیک می‌شد) نقد پروژه‌ی سدسازی در ایران، در فضای عمومی کشور جدی شد. از آن زمان، هزاران یادداشت و  خبر و مقاله درباره‌ی اثرات منفی سدسازی بر منابع آبی و محیط زیست کشور نوشته شده که نتیجه‌ی آن‌ها این بوده که دیگر کسی نمی‌تواند باافتخار و بی‌دغدغه درباره‌ی مسدود کردن مسیر رودخانه‌های پرخروش سخن‌سرایی کند. اما، فیلم مادرکُشی به کارگردانی کمیل سوهانی را می‌توان اثری خواند که به تنهایی بیش از بسیاری از مقاله‌های منتقدانه، چشم‌ها را به واقعیت تلخ سدسازی باز کرده است. دلیل هم شاید این باشد که مادرکشی، یک اثر دیداری است؛ آن‌چه که در مقاله‌ها و کتاب‌ها نوشته و واکاوی شده، در این فیلم در برابر چشم قرار می‌گیرد. و این‌جا است که تاثیر معجزه‌آسای آثار هنری بر افکار عمومی دیده می‌شود.

در میان مستند سازان کشور، افرادی هستند که فیلم‌های برجسته و به‌یاد‌ماندنی با موضوع محیط زیست ساخته اند (در این‌جا، منظور فیلم هایی نیست که فقط زیبایی طبیعت یا حیات وحش را نشان می دهد، بلکه منظور آن هایی است که مشکلات و چالش های محیط زیستی را طرح می‌سازند) که در میان آنان، فرهاد ورهرام با آثاری مانند گذر شهر بر آب (درباره‌ی روددره‌های تهران)، و  یکی بر سر شاخ بن می برید (درباره‌ی جنگل‌های شمال)، و… جایگاه برجسته ای دارد. فیلم هایی مانند حیات آبی خلیج فارس به کارگردانی سعید ابوطالب (1382)، مرگ دلفین‌ها به کارگردانی جعفر عبدی پور (1386)، ژئوپارک قشم  به کارگردانی رضا نظام‌دوست، فیلم مستند و ماجرادار در جستجوی پلنگ ایرانی به کارگردانی فتح‌الله امیری که در جشنواره‌ی فیلم فجر 1390 برنده‌ی سیمرغ بلورین بهترین مستند شد، از مستندهای زیبا و تاثیرگذار زیست‌محیطی چند سال اخیر هستند. در میان معدود مستندهای مرتبط با موضوع آب و سد، مادرم بلوط به کارگردانی محمود رحمانی، فیلم‌سازی که اصلیت او از بختیاری های خوزستان است (قومی که بیشترین آسیب ها را از پروژه‌های سد‌سازی متحمل شده) کاری از هر حیث ویژه و تماشایی است. این فیلم را می‌توان اثری متفاوت در گونه (ژانر) مستند دانست که در آن واقعیت، حقیقت، تخیل و داستان‌پردازی در هم آمیخته شده و بیننده را در ارتباط با موضوع آبگیری یک سد، سخت متاثر می‌کند. فرشته جغتایی نیز یک مستند با عنوان دره‌ی ما چه سرسبز بود با موضوع سدسازی ساخته است که در آن، مویه‌های اهالی یک دهکده که مکان مقدس‌شان غرق می‌شود، به‌راستی تکان‌دهنده است. حتی در میان هنرمندان “مردمی” (از آن دسته هنرمندان که در تلویزیون و مراسم ها و کوچه و بازار آثار عوام پسند اجرا می‌کنند) گروهایی را سراغ دارم که در مدرسه‌ها و مناسبت‌های خاص، برای بچه‌ها و بزرگ‌تران نمایشنامه‌های محیط زیستی اجرا می‌کنند.

 اما در میان سینماگران ایران،  آثاری با مضمون یا اشاره‌های محیط زیستی بسیار نادر اند: در فیلم خاک آشنا به کارگردانی بهمن فرمان آرا، شخصیت اصلی فیلم (خودِ فرمان آرا) می‌گوید که برای فرار از آلودگی هوا و آلودگی صوتی تهران به آن نقطه‌ی دور از شهر آمده است. در همین فیلم، خدمتکار محلیِ خانه به مامور اداره‌ی برق می‌گوید که آتش زدن لانه‌ی زنبورها شگون ندارد، و ماموری که این کار را می‌کند، بعدا می‌میرد. در آخر فیلم هم “بابک” یک مشت خاک را عاشقانه در دست می‌گیرد. در فیلم به رنگ ارغوان، ابراهیم حاتمی‌کیا اشاره‌ی مشخص‌تری به یک موضوع اجتماعی- زیست‌محیطی دارد؛ گروهی دانشجو، در اعتراض به ساخت جاده در جنگل ابر تجمع می‌کنند و… . در این فیلم، یکی از چهره‌های شاخص و فعال محیط زیست ایران، دکتر اسماعیل کهرم، نقش استاد دانشگاه را دارد که در زندگی واقعی نیز چنین است. فیلم نارنجی‌پوش داریوش مهرجویی هم شاید تنها فیلم‌ سینمایی و همه‌پسند ایرانی بوده که یکسره به موضوعی محیط زیستی (زباله) می‌پردازد.

آیا به جز این چند مورد، فیلم سینمایی با اشاره های محیط زیستی داریم؟  دقیقا نمی‌دانم، اما در مقام یک فعال محیط زیست که خبرهای این حوزه را پی‌گیری می‌کنم، چیز زیادی در این زمینه نشنیده ام و از این رو، این را قرینه‌ای بر کم‌توجهی سینماگران ایرانی به موضوع محیط زیست که بی‌تردید یکی از مهم‌ترین چالش های پیشِ روی انسان امروز است، می‌دانم.

البته، می‌دانیم که در میان فیلم‌سازان و هنرپیشگان ایرانی، شخصیت‌هایی هستند که گرایه‌ی محیط زیستی دارند و خوشبختانه شمار آنان رو به فزونی است: علیرضا خمسه، از این دسته افراد است و حتی می توان او را یک “کنشگر محیط زیست” خواند؛ در کارنامه‌ی او، اجرای تیاتر محیط زیستی با عنوان صلح و محیط زیست  (1378)، داوری چهارمین جشنواره‌ی فیلم های سبز(1384)، مصاحبه‌های زیست‌محیطی، و حمایت از “طرح خجیربان” که انجمن پایشگران محیط زیست ارایه داده است (1390)، وجود دارد. مرضیه برومند، کارگردان و تهیه کننده‌ی برنامه‌های تلویزیونی، با مجموعه‌ی تلویزیونی  آب پریا  به مشکلات محیط زیست کشور پرداخته است. برومند برای ساخت بهتر این مجموعه، با نمایندگان چند سازمان مردم‌نهاد (ان جی او) هم نشست داشته است. خسرو معصومی کارگردان سینما و تلویزیون، دو سه فیلم محیط زیستی ساخته که به گفته‌ی خودش چون «سینمای ایران دغدغه‌ی محیط زیست ندارد» و حمایتی از او نشده، نتوانسته کار را ادامه دهد. رضا کیانیان، بازیگری است که عنوان «سفیر محیط زیست» یافته است. شهره سلطانی حامی چند سازمان مردم‌نهاد، از جمله گنجه‌ی پشتیبان زیست‌بوم بوده است. در یکی دو سال اخیر، چند بازیگر و مجری مانند رامبد جوان و مهران مدیری هم به مبلغان محیط زیست بدل شده و در برنامه‌های تلویزیونی «خندوانه» و «دورهمی» که به دلیل فضای شاد، بیننده‌ی زیاد هم دارند، گاه به موضوع‌های محیط زیستی می‌پردازند.

از این‌ها گذشته، در چند سال اخیر، اینجا و آنجا انتقادهای گذرایی از اوضاع محیط زیستی کشور، از سوی سینماگران برجسته‌ی کشور خوانده ام: گِله‌ی ناصر تقوایی از بریده شدن درختان جلوی موزه‌ی سینما، یادداشت پر سوز بهرام بیضایی از بریده شدن درختان در آجودانیه‌ی تهران و سنگ و سیمان کردن اطراف آن‌ها، و انتقاد مجید مجیدی از نابودسازی بافت تاریخی پامنار و باغ‌های شمیران… . در عین حال، نمی‌توان حرکت‌هایی مانند جشنواره‌ی فیلم‌های سبز و افتتاح «سینمای محیط زیست» توسط ستاد محیط زیست و توسعه‌ی پایدار شهرداری تهران (در موزه‌ی حیات وحش دارآباد، به مناسبت هفته‌ی محیط زیست 1389) و دوره‌های بعدی جشنواره‌ی یادشده را نادیده گرفت. نیز می‌توان یاد کرد از حمایت بازیگران و دیگر اهالی سینما (شخصیت‌هایی مانند مهتاب کرامتی، بهرام رادان، علیرضا خمسه، کتایون ریاحی، آتیلا پسیانی، و…) از برنامه‌های درخت‌کاری در اسفند ماه 1394، و ورود فعالانه‌ی بازیگرانی چون رضا کیانیان و میترا حجار به موضوع‌های محیط زیستی (نجات دریاچه‌ی اورمیه، حمایت از محیط‌بانان، حفاظت از دماوند، حمایت از حقوق حیوانات،…) که به‌ویژه در سال 1395 نمود مشخص و موثری در جامعه یافت.

 

اکنون، فیلم مادرکشی را که البته در سینماها و برای عموم مردم به نمایش در نیامده، اثری می‌یابیم که  تاثیر گسترده‌ای، دست‌کم بر گروه‌های روشنفکری و دغدغه‌مندان محیط زیست و بخشی از مدیران آب و منابع طبیعی کشور داشته است. این فیلم، یک «مستند» به معنای واقعی کلمه است که تاریخ سدسازی در ایران و تفکری را که در پشت آن خوابیده، با ارایه‌ی سند به تصویر کشیده است. نکته‌ی در خور توجه در این فیلم – سوای این که کارگردان، چه زحمتی برای گردآوری این همه مستندات تصویری و نوشتاری داشته، و چه هنری به خرج داده – این است که سفارش دهنده‌ی آن یک دستگاه دولتی (مرکز بررسی‌های استراتژیک نهاد ریاست جمهوری) است. همچنین یک مقام دولتی دیگر (محمد درویش، مدیرکل آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست) هم مبلغ این فیلم بوده و سبب‌ساز نمایش آن در چند ده محفل دانشگاهی و صنفی و جز آن بوده است. با توجه به این نکته، به نظر می‌رسد که تلاش کنشگران محیط زیست سرانجام تا حدی به بار نشسته و مقام‌های تصمیم‌گیرنده گویا قصد دارند که نگاهی منتقدانه به پروژه‌های توسعه،  که یکی از بی‌ملاحظه‌ترین آن‌ها پروژه‌ی سدسازی بوده، بیاندازند.


Read More →

انتخابات شوراها، و پاسداری از میراث فرهنگی و طبیعی

گروه دیده‌بان کوهستان به همراه شماری از دیگر کنشگران محیط زیست و میراث فرهنگی، از چندین سال پیش خواستار وارد شدن نامزدان انتخابات مجلس و شوراهای شهر به موضوع حفظ میراث‌های طبیعی و تاریخی بوده است. در این زمینه، همکاری‌هایی را با «پویش پاسداری از میراث فرهنگی و طبیعی» داشته ایم، و قصد داریم در انتخابات آینده‌ی شوراها هم وارد این موضوع شویم. در این‌باره می‌توانید گفتگوی علیرضا افشاری، دبیر این پویش را در انتخاب خبر بخوانید.

Read More →

جشنواره‌ی کوه‌نوشته‌ها

دومین دوره‌ی جشنواره‌ی کوه‌نوشته‌ها از سوی بنیاد محمدی‌فر و انجمن کوه‌نوردان ایران در روز جهانی کوهستان (11 دسامبر/ 21 آذر) برگزار خواهد شد.

پدیدآورندگان کتاب‌ و مقاله‌ با موضوع کوه‌نوردی یا حفاظت محیط‌های کوهستانی، چه آن‌ها که چاپ شده و چه آن‌ها که در فضای مجازی منتشر شده، می‌توانند آثار خود را تا اول آذر برای شرکت در جشنواره بفرستند.

اطلاعات بیشتر در:   این‌‌جا

 

Read More →

این جاده‌های ویرانگر!

عباس محمدی- خبرآنلاین

راه‌سازی در ایران به تهدیدی بزرگ برای محیط زیست کشور بدل شده: عاملی مهم در فرسایش خاک و تخریب آبخیزها، و یک کشتارگاهِ حیات وحش… .
چند هفته پیش، شماری از سازمان‌های مردم‌نهاد (انجمن یوزپلنگ ایرانی، انجمن حفظ محیط کوهستان، انجمن دیده‌بان کوهستان، انجمن داوطلبان سبز، و…) نامه‌ی زیر را به وزارت راه فرستادند و خواستار تشکیل یک کمیته‌ با عنوان «کمیته‌ی ملی ارزیابی اثرات راه‌سازی» متشکل از کارشناسان مستقل، فعالان غیردولتی محیط زیست و جامعه‌شناسی، نمایندگان محلی چند منطقه‌ی متاثر از راه‌سازی، و کارشناسان وزارت راه شدند تا «گزارش ملی اثرات طرح‌های راه‌سازی در چهار دهه‌ی اخیر» تهیه شود.

جناب آقای دکتر مظاهریان

معاون محترم مسکن و ساختمان وزارت راه و شهرسازی

با سلام و احترام

چند دهه است که در کشور ما هرگونه راه‌سازی نماد و عامل توسعه تلقی می‌شود، چنان که در میان نمایندگان و مسوولان اجرایی مناطق گوناگون کشور، رقابتی سخت برای جذب بودجه به منظور راه‌سازی در حوزه‌ی خودشان به چشم می‌خورد. اما، وافعیت این است که بسیاری از این طرح‌های راه‌سازی بدون ارزیابی‌های محیط زیستی و اجتماعی انجام شده و موجب تخریب جبران‌ناشدنی خاک ارزنده‌ی سرزمین و همچنین آسیب‌ دیدن منابع آب و البته حیات وحش گردیده است.

در این زمینه مثال‌های بسیار زیادی را می‌توان ذکر کرد که در زیر فقط به چند مورد اشاره می‌شود:

* جاده‌ی جنگل گلستان و تعریض‌های پیاپی آن، به مهم‌ترین پارک ملی کشور که به واقع ذخیره‌ای ملی و فرا نسلی است، سخت آسیب رسانده است. دیواره‌سازی در کناره‌های رودخانه‌ی اصلی پارک ملی گلستان هم که به ظاهر برای مهار سیل انجام شده، نه تنها در تامین این هدف موثر نبوده بلکه عامل مخرب دیگری بوده که حیات وحش و منابع آب منطقه را تهدید می‌کند.

* میانگذر دریاچه‌ی ارومیه، بنا به نظر همه‌ی کارشناسان، یکی از عوامل مهم خشک شدن این دریاچه‌ی مهم بوده است.

* آزادراه تهران- شمال، موجب رانش شدید خاک در بخش‌های مختلف شده و سیمای دلنشین جاده‌ی چالوس و منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی البرز مرکزی را مخدوش کرده است. فرسایش خاک در امتداد این آزادراه، موجب گل‌آلود شدن رودخانه‌ی چالوس شده که بر زادآوری ماهیان این رودخانه و دریای خزر تاثیر منفی دارد. تکمیل شدن این جاده نیز قطعا موجب سرریز جمعیت از تهران به منطقه‌ی حساس شمال، و تخریب هرچه بیشتر جنگل‌ها و کشتزارها و باغ‌ها خواهد شد.

* تعریض غیراصولی جاده‌ی هراز، موجب گل‌آلودگی دائمی رودخانه‌ی هراز، تخریب محوطه‌ها و آثار میراثی پرشمار، و افزایش ریزش کوه شده است. در عین حال به نظر می‌رسد که زلزله‌خیز بودن این منطقه، در محاسبات این طرح نادیده گرفته شده است.

* آزادراه قزوین – رشت بدون توجه به اقتصاد شهرهای کوچک بین راه، بی اعتنا به خواسته‌های مردم محل، و با آسیب زدن بسیار شدید به منابع آب و خاک اجرا شده است.

* جاده‌ی در دست ساخت طالقان- ساوجبلاغ، زیستبوم کوهستانی حساس منطقه را تخریب کرده و اگر تا ارتفاع حدود سه هزار متر که مورد نظر است پیش برود، این تخریب و فرسایش خاک چندین برابر افزایش خواهد یافت. این جاده همچنین موجب تخریب چندین محوطه‌ی باستانی شده است.

* تونل امام‌زاده هاشم در جاده‌ی هراز، علاوه بر آن که ایرادهای فنی زیادی دارد، به گواهی اهالی منطقه، موجب خشک شدن چشمه‌های دشت مشا شده است. در جریان ساخت این تونل، یک کاروانسرای تاریخی هم به‌کلی تخریب شد.

* جاده‌ی عباس‌آباد در پناهگاه حیات وحش توران، یک زیستگاه مهم یوزپلنگ را دوپاره کرده و هرسال موجب مرگ چند قلاده از این گونه‌ی در حال انقراض می‌شود.

* جاده‌ی در دست احداث الموت- تنکابن، موجب تخریب وحشتناک بخش‌هایی از بکرترین جنگل‌های خزری شده و قطعا پای جنگل‌خواران و ویلاسازان را به منطقه باز خواهد کرد.

* طرح جاده‌سازی بین مسجد سلیمان و شوشتر یکی از منطقه‌های مهم حفاظت‌شده (منطقه‌ی کرایی)، و طرح احداث تونل در جاده‌ی شهرکرد – ایذه، منابع آب منطقه را به‌شدت تهدید می‌کند.

* هزاران کیلومتر جاده‌های فرعی عشایری و روستایی که غالبا بدون کم‌ترین توجه به شیب منطقه و دیگر مسایل فنی کشیده شده، موجب دسترسی غیرضروری به مراتع و جنگل‌ها و در نتیجه سبب فرسایش خاک، زمین‌خواری، و شکننده شدن اقتصادهای خودکفای محلی شده است.

*…

کوتاه آن که به نظر می‌رسد بسیاری از طرح‌های راه‌سازی به هدف‌های خود دست نیافته و فقط موجب صرف میلیاردها دلار بودجه‌ی کشور، تخریب خاک، آسیب‌دیدگی منابع آب، آلودگی هوا، و نابودی پوشش گیاهی و حیات وحش شده است. از این‌رو، درخواست دارد با تشکیل یک کمیته‌ با عنوان «کمیته‌ی ملی ارزیابی اثرات راه‌سازی» متشکل از کارشناسان مستقل، فعالان غیردولتی محیط زیست و جامعه‌شناسی، نمایندگان محلی چند منطقه‌ی متاثر از راه‌سازی، و کارشناسان وزارت راه تشکیل گردد تا در یک دوره‌ی مشخص زمانی، «گزارش ملی اثرات طرح‌های راه‌سازی در چهار دهه‌ی اخیر» را تهیه کنند. همچنین درخواست دارد نسبت به فعال‌سازی«شورای مشورتی محیط زیستی» در وزارت راه اقدام فرمایید.

با سپاس از توجه جنابعالی

 

 

Read More →

موفقیت برای گروه دیده‌بان کوهستان

نخستین جشنواره‌ی تجربیات موفق سمن‌های محیط زیستی را سازمان حفاظت محیط زیست در روز 11 آبان در سالن همایش‌های این سازمان برگزار کرد. از میان 109 فعالیت که از سوی اجراکنندگانشان به جشنواره گزارش شده بود، 35 فعالیت یا انجمن مورد تقدیر قرار گرفت و به آن‌ها لوح و تندیس و جایزه داده شد.

هدف از برگزاری این جشنواره، مطابق گفته‌های محمد درویش مدیرکل آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست، این بوده که سازمان اعلام کند فعالیت سازمان‌های غیردولتی را می‌بیند و بر آن ارج می‌نهد. درویش همچنین گفت امید می‌رود با این فعالیت‌ها که سمن‌ها دارند و با برنامه‌های شبکه‌سازی، این سازمان‌ها به وضع باثباتی برسند، چنان که وضعیت آن‌ها تابع آمدن و رفتن مدیران مختلف سازمان حفاظت محیط زیست نباشد و «جنبش اجتماعی محیط زیستی» همچنان گسترش و تعمیق یابد. خانم ابتکار رییس سازمان هم که در این مراسم حضور داشت، بر نقش سمن‌ها در حفظ محیط زیست و ضرورت مشارکت آن‌ها در تصمیم‌گیری‌های مرتبط با محیط زیست تاکید کرد.

«گنجه‌ی پشتیبان زیست‌بوم» که شاید بتوان آن را نخستین نهاد نیکوکاری محیط زیستی ایران خواند، یکی از برگزیدگان جشنواره بود و از آن «به خاطر کمک مالی به طرح های محیط زیستی و افرادی که به محیط زیست خدمت می کنند» تقدیر شد (خلاصه‌ی فعالیت‌های گنجه را می‌توانید در این‌جا ببینید). گروه دیده‌بان کوهستان انجمن کوه‌نوردان ایران (دکا) در راه‌اندازی و برنامه‌ریزی‌های گنجه نقش موثری داشته است؛ مدیر دکا (عباس محمدی) و عباس ثابتیان (رییس پیشین هیات مدیره‌ی انجمن) از اعضای هیات امنای گنجه هستند، و بهمن ایزدی دیگر عضو هیات امنای آن، از کوه‌نوردان و طبیعت‌پیمایان باسابقه‌ و جزو یاران و همکاران انجمن است.

دکا، در چند سال گذشته، در چهار مورد فعالیت دیگر هم که در این جشنواره برگزیده شدند، مشارکت موثر داشته است: برنامه‌های حفاظت از دماوند (در همکاری با انجمن دوستداران دماوندکوه)، مدیریت مشارکتی منطقه‌ی حفاظت شده‌ی شده‌ی گلیل و سرانی (در خراسان شمالی) با رویکرد بررسی امکان ایجاد پارک صلح (TBPA) و ذخیره گاه زیستکره‌ی فرامرزی (TBR) (در همکاری با موسسه‌ی زی‌پاک)، طرح جنگل‌کاری مشارکتی با عنوان «جنگلانه»  (در همکاری با خانه‌ی فرهنگ بوم‌گردان پارس)، و طرح پاک‌سازی مشارکتی جنگل‌ها (در همکاری با موسسه‌ی توسعه‌ی پایدار هُرمُد).

نام برگزیدگان را می‌توانید در این‌جا ببینید.

Read More →

ششمین جشنواره‌ی فیلم کوهستان و دومین جشنواره‌ی کوه‌نوشته‌ها

جشنواره‌ی فیلم کوهستان را را انجمن کوه‌نوردان ایران در روزهای 30 دی ماه و اول بهمن ماه سال جاری برگزار خواهد کرد. علاقه‌مندان میتوانند آثارخود را در فرمت MP4 و درقطع  HD در دو نسخه، تا 30 آذر ماه به ای‌میل info@alpineclub.ir بفرستند یا آن‌ها را به دفتر انجمن تحویل دهند: تهران،خیابان انقلاب، جنب لاله زارنو، شماره‌ی 590، طبقه‌ی چهارم، واحد 12، کدپستی 1145774455، تلفن: 66712243

همچنین برای هماهنگی‌ و دریافت اطلاعات بیشتر می‌توانید با  آقای وحید بهرامی دبیر جشنواره (09123334045) تماس بگیرید.

توضیح:

۱- دوره‌های پیشینِ این جشنواره، با عنوان «جشنواره‌ی فیلم و گزارش‌های کوه‌نوردی» برگزار شده است؛ نخستین دوره‌ در 7 و 8 خرداد 1383 و پنجمین دوره در 26 و 27 دی 1392.‌ اما قرار است که از این پس، گزارش‌های کوه‌نوردی در «جشنواره‌ی کوه‌نوشته‌ها» پذیرش شوند که دومین دوره‌ی آن در روز 21 آذر امسال برگزار خواهد شد.

۲- گزارشی از دوره‌ی پنجم جشنواره‌ی فیلم و گزارش‌های کوه‌نوردی را می‌توانید در اینجا ببینید.

Read More →

پیروزی‌های محیط زیستی

بسیار پیش می‌آید که کنشگران محیط زیست در جم…

Read More →

Page 1 of 212