بالاخره کتاب دکتر شامخی هم درآمد. تبریک به استاد . البته تدوین و چاپ این کتاب خیلی دیر انجام شد ولی با این حال انتشار آن جالب توجه است. نام کتاب: قوانین و مدیریت منابع طبیعی(جنگل ها و مراتع) تألیف : دکتر تقی شامخی انتشارات دانشگاه تهران نوبت چاپ: اول تاریخ انتشار: 1388 بها: 6800 تومان مؤلف در پیشگفتار نوشته است: کتابی که در پیش رو دارید بیانی از 30 سال تدریس در این زمینه است. و اضافه باید کرد: و چند دهه مطالعه و پژوهش و تجربه. ... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۹ | شاهرخ جباری | نظر

گرچه در یک صد سال قبل، نامی هم از جنگل در واحد های دولتی به چشم می خورد، ولی اغلب محققان سال 1299 شمسی را آغاز جنگلبانی ایران نام نهاده اند. – سالی که یک گروه کوچک برای نقشه برداری از جنگل ها و تفکیک جنگل های خالصه (دولتی) به شمال(گیلان) اعزام شد- مقاطع مهم تغییرات تشکیلات متولی منابع طبیعی کشور به شرح زیر بوده است: - سال 1313، انحلال تشکیلات جنگلبانی - سال 1318 تشکیل اداره جنگلبانی با همت کریم ساعی بنیانگزار جنگلبانی نوین - سال 1327 تشکیل سازمان مستقل بنگاه جنگل ها - سال 1338... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۸ | شاهرخ جباری | نظر

چشم انداز های منابع طبیعی و آبخیزداری در افق 1404 با شاخص هایی تعریف شده است. سال پایه این شاخص ها 1384 است و ظرف 20 سال باید به این اهداف دسترسی حاصل شود. تعدادی از این نسبت ها و ارقام به شرح زیر است: یک- افزایش نسبت مساحت جنگل به مساحت کل کشور از 8 درصد به 10 درصد دو- افزایش مساحت جنگل های دست کاشت از 900 هزار هکتار به 2900 هزار هکتار سه – کاهش کانون های بحران از 6.4 میلیون هکتار به 4.4 میلیون هکتار چهار- کاهش متوسط فرسایش خاک از 16.7 تن در هکتار به 5 تا 8 تن پنج – کاهش دام مازاد... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۸ | شاهرخ جباری | نظر

عرصه حوزه های آبخیز کشور(بر اساس تقسیمات تماب، وزارت نیرو) شامل 6 ابر حوزه و برای مساحت کل کشور می باشد. هر یک از این حوزه ها، خود به حوزه های کوچک و تا چندین رده کوچک تر تقسیم می شود. این شش ابر حوزه عبارت است از: یک – حوزه آبخیز دریای مازندران در شمال و شمال غرب کشور با 7 حوزه کوچک تر دو- حوزه آبخیز خلیج فارس و دریای عمان در غرب و جنوب کشور با 9 حوزه کوچک تر سه- حوزه آبخیز دریاچه ارومیه چهار- حوزه آبخیز فلات مرکزی با 9 حوزه کوچک تر پنج- حوزه آبخیز مرزی شرق کشور با 3 حوزه کوچک... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۵ | شاهرخ جباری | نظر

سطح کل منابع طبیعی کشور شامل جنگل، مرتع و اراضی بیابانی 134.3 میلیون هکتار معادل 82.8 در صد سطح خشکی های کشور و شامل تقسیمات زیر است: - جنگل   14.3 میلیون هکتار (8.8 درصد) - مرتع  84.7 میلیون هکتار (52.3 درصد) - پدیده های بیابانی  32.6 میلیون هکتار(20.1 درصد) - بیشه زار و درختچه زار 2.7 میلیون هکتار (1.6 درصد)  جمع: 134 میلیون و 307 هزار و 839 هکتار    منبع:ویژه نامه هفته منابع طبیعی سال 1388 ... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۵ | شاهرخ جباری | نظر

سیمای جنگل ها و... هنوز روی سایت سازمان جنگل ها نیامده است. در چند یادداشت، مروری کوتاه بر بعضی مطالب آن خواهم داشت. در حال حاضر 12972 نفر در سازمان جنگل ها مشغول به کار هستند که وضعیت آن ها چنین است: - 56 درصد کارکنان سازمان، رسمی و بقیه قراردادی، پیمانی و طرحی هستند. - 90 درصد کارکنان سازمان مرد و 10 درصد آن ها زن هستند. - 9 نفر از کارکنان سازمان دارای مدرک دکترا بوده و همگی آن ها مرد هستند! - 36 در صد کارکنان سازمان دارای مدرک لیسانس و بالاتر هستند. - 25 در صد کارکنان سازمان زیر... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۲ | شاهرخ جباری | نظر

هفته دیگر(15تا21اسفند) هفته منابع طبیعی است. یک - نویسنده این یادداشت ها با آن هایی که معتقدند: "ای کاش برگزاری این هفته هم خصوصی سازی می شد تا هم وقت و انرژی سازمان جنگل ها آزاد می شد و هم بخش غیر دولتی ابتکارهای تازه نشان می داد"، همراه است. امید که روزی این نظر در معرض آزمون قرار گیرد. دو- ستاد برگزاری هفته منابع طبیعی 1388، نشریه ای منتشر کرد به نام: سیمای جنگل ها، مراتع و آبخیزهای کشور سیاست ها، برنامه ها و فعالیت ها این نشریه که در 88 صفحه یه قطع A4  منتشر شده ضمن ارائه برنامه های... ...

۱۳۸۸,۱۲,۱۱ | شاهرخ جباری | نظر

نام کتاب: مبانی جنگلداری تألیف : دکتر ایرج حسن زاد ناورودی عضو هیئت علمی دانشگاه گیلان مشخصات ظاهری : 248 صفحه . مصور، جدول، نمودار موضوع: جنگل و جنگلداری ناشر: نشر حق شناس شمارگان: 1500 قیمت 4500 تومان چاپ اول: 1388 با توجه به کمبود کتاب فارسی در زمینه جنگلداری، همت آقای حسن زاد مغتنم است. ضمن تبریک به ایشان به خاطر تلاشی که در تدوین و گردآوری مطالب انجام داده اند به سهم خود برای ایشان آرزوی موفقیت می کنم. ضمنا" در این کتاب از 70 منبع فارسی و 50 منبع خارجی استفاده شده است. ... ...

۱۳۸۸,۱۲,۰۸ | شاهرخ جباری | نظر

امروز(سه شنبه 4 اسفند1388) تجدید نظرطرح جنگلداری رضاییان(قلعه ماران سابق) را می خواندم. (مرحوم مهندس رضاییان، روزگاری ناظر این طرح بوده است.) طرح جدید 4 سری دارد ودر این مقطع همه جنگل های بدون طرح پیرامون طرح قبلی هم تحت پوشش مدیریت درآمده است. سری یک آن 751 هکتار مساحت داشته و صد در صد حفاظتی است. به بندهایی از کتابچه طرح توجه فرمایید:"سری یک رضاییان به علت آن که در برگیرنده بخش مهم و ارزشمندی از درختان سرخدار ایران و جهان است، دارای موقعیتی ممتاز در اکنون و آینده نزدیک خواهد... ...

۱۳۸۸,۱۲,۰۴ | شاهرخ جباری | نظر

در یادداشت های سال 1388 به پنج موضوع مربوط به منابع طبیعی بیشتر پرداخته شد. اینک که سال به پایان می رسد، هنوز این پوشه ها باز است. این موارد عبارت است از: 1- طرح (سپس لایحه) قانون جامع منابع طبیعی 2- طرح افزایش بهره وری بخش کشاورزی 3- پیشنهاد منع بهره برداری(استراحت جنگل) جنگل های شمال 4- نقد عملکرد بخش جنگل در برنامه چهارم توسعه 5- تهیه طرح های جنگلداری شمال کشور آخرین وضعیت این پرونده ها به شرح زیر است: یک: لایحه قانون جامع در شور اول مجلس، به تصویب رسیده و اینک دوباره در دست... ...

۱۳۸۸,۱۲,۰۳ | شاهرخ جباری | نظر

در بحث های مربوط به احداث جاده های بین شهری گاه به جاده های طرح های جنگلداری استناد می شود(این مسئله در بحث های اخیر جاده ابر هم بود). این مقایسه چندان درست و دقیق نیست اما قبل ازپرداختن به آن، لازم است به چند نکته اشاره شود: یک - احداث جاده نشانه توسعه اجتماعی-اقتصادی، افزایش رفاه و کاهش هزینه هاست و در بسیاری از موارد ناچار به عبور از جنگل ها و مراتع است، فکر نمی کنم در این مورد بحثی وجود داشته باشد. دو- احداث جاده به ویژه در مناطق جنگلی و پرشیب، خواه ناخواه، خسارت هایی به محیط وارد می... ...

۱۳۸۸,۱۲,۰۲ | شاهرخ جباری | نظر

آمارهای موجود بیانگر این است که مساحت جنگل های ایران 14.3 میلیون هکتار است. از این سطح تنها 1.96 میلیون هکتار آن مربوط به جنگل های شمال ایران است (14 درصد جنگل های کشور). پرسش این است که چرا فقط این جنگل ها در کانون توجه قرار دارد؟ مثلا" طرح استراحت یا منع بهره برداری را فقط برای این جنگل ها پیشنهاد می کنند؟ در حالی که این گستره به علت وجود دریای مازندران، رشته کوه البرز و جریان های آب و هوایی، موقعیت رویشگاهی مناسب تری نسبت به سایر جنگل های کشور داراست. علاوه بر آن پنجاه سال است که بخش عمده... ...

۱۳۸۸,۱۱,۲۷ | شاهرخ جباری | نظر

در مورد مرتع نیز، مروری کوتاه به برنامه، پیش نویس و عملکرد خواهد شد: - ماده 69 (برنامه چهارم): ‌دولت مكلف است برنامه حفظ، احياء، اصلاح، توسعه و بهره‌برداري از منابع‌طبيعي تجديدشونده را باتوجه به اولويت‌هاي زير تنظيم و به مورد اجراء بگذارد: ب - كاهش پنجاه درصد (50%) دام مازاد از مراتع جهت تعادل بين دام و مرتع و‌همچنين لغو و اصلاح پروانه چراهاي مربوطه. - ماده 135(پیش نویس برنامه پنجم): د-کاهش شصت وپنج 65 درصد دام مازاد درمراتع وجایگزینی آن با دامداری صنعتی. در مورد خروج دام مازاد از... ...

۱۳۸۸,۱۱,۲۱ | شاهرخ جباری | نظر

این یادداشت به مشکلات اجتماعی– اقتصادی مدیریت جنگل های شمال ایران(چرای دام در جنگل و ساماندهی جنگل نشینان پراکنده)ارتباط دارد. - ماده 69 (برنامه چهارم): ‌دولت مكلف است برنامه حفظ، احياء، اصلاح، توسعه و بهره‌برداري از منابع‌طبيعي تجديدشونده را باتوجه به اولويت‌هاي زير تنظيم و به مورد اجراء بگذارد: ‌الف - خروج دام از جنگل و ساماندهي جنگل نشينان شمال تا پايان برنامه چهارم‌به ميزان هفتاد درصد (70%) باقيمانده دام و جنگل‌نشينان در پايان سال 1383.  - ماده 135(پیش نویس برنامه پنجم): به دولت اجازه... ...

۱۳۸۸,۱۱,۲۰ | شاهرخ جباری | نظر

در این سری یاداشت ها فهرست وار برنامه چهارم توسعه با پیش نویس برنامه پنجم در بخش جنگل مورد مقایسه قرار می گیرد. - بند "ی" ماده 69 (برنامه چهارم): بهره‌برداري از جنگل صرفاً براساس تعديل اكولوژيك و ضروريات حفظ‌ جنگل صورت مي‌گيرد. آئين‌نامه اجرائي اين بند توسط وزارت جهاد كشاورزي با همكاري‌سازمان حفاظت محيط زيست تهيه و به تصويب هيأت وزيران خواهد رسيد. - تبصره ماده 135(پیش نویس برنامه پنجم): بهره برداری ازجنگل ها صرفا درچارچوب مصوبات هیات وزیران ممکن است و بهره برداری ازمراتع وزیستگاه های طبیعی... ...

۱۳۸۸,۱۱,۱۹ | شاهرخ جباری | نظر

در یادداشت 79 یادآوری شد که 54 درصد جنگل های شمال ایران دارای طرح جنگلداری فعال (در حال اجرا) است. مدت اجرای این طرح ها ده سال است و پس از آن مورد تجدید نظر(تهیه طرح دوباره) قرار می گیرد. در این یادداشت یادآور می شود که تهیه طرح های سال های اخیر به نظر من ده اشکال عمده دارد که فهرست وار به شرح زیر است: یک- نا مشخص بودن هویت طراحان (مهندسان مشاور) دو- کمّی نبودن اهداف سه- عدم تناسب و ارتباط بین نوع و حجم مطالعات با پروژه های پیشنهادی چهار- عدم پویایی سیستم تجزیه و تحلیل داده ها پنج-... ...

۱۳۸۸,۱۱,۱۸ | شاهرخ جباری | نظر

چندی قبل چند تن از دوستان، از کم کاری وب نویسانِ گرین( (Green، گلایه کردند و البته روی صحبت آن ها هم بیشتر با چهره های پر کار سال های قبل بود. برای اطلاع شخصی از موضوع، به سیاهه وبلاگ های Green blog مراجعه کردم، شکر خدا از 220 عنوان هم بیشتر بود، به همین جهت حتی شناخت مقدماتی هم برایم فراهم نشد. در همین روزها یکی از دوستان- که در رشته ترویج درس می خواند-  در پی انتخاب موضوع برای پایان نامه اش بود، من با این سابقه ذهنی موضوع زیر را به ایشان پیشنهاد کردم: "بررسی منابع طبیعی و محیط زیست ایران... ...

۱۳۸۸,۱۱,۱۷ | شاهرخ جباری | نظر

برابر آخرین آمار رسمی اعلام شده مساحت جنگل های شمال ایران 1967316 هکتار است. باز هم برابر آمار آخر، مساحت طرح های جنگلداری شمال کشور 1070000 هکتار است . به این ترتیب 54 درصد جنگل های شمال دارای طرح و 46 درصد آن بدون طرح است. و اما پرسش ها: 1- چرا این جنگل ها بدون طرح است؟(پرشیب است؟ دسترسی ندارد؟ غیراقتصادی است؟ طرح دارد ولی مجری ندارد؟ و قس علیهذا) 2- وضع جنگل (از نظر حفاظت و تجدید حیات و به طور کلی پایداری جنگل) در ناحیه طرح بهتر است یا در خارج از آن؟ 3- کیفیت جنگل های دارای طرح،... ...

۱۳۸۸,۱۱,۱۴ | شاهرخ جباری | نظر

دیروز(12 بهمن 1388) به طور کاملا" تصادفی سر از سالن سینما در آوردم! فیلمی روی پرده بود به نام معبد جان، که به اصطلاح به خرافات می پرداخت. داستان فیلم، به نحو عجیبی به حکایت قطع درختان مکان مقدس استان گیلان به دستور یک مقام مسئول محلی شبیه بود! فرد شیادی با صحنه سازی، درخت قطوری را صاحب معجزه وانمود کرد و دکانی راه انداخت. فرد دیگری با او و این خرافات مخالف بود (و اتفاقا" بد هم می آورد). داستان اصلی فیلم کشمکش این دو بود. البته فیلم نامه چندان "خطی" هم نبود و خرده ماجراهای دیگری هم... ...

۱۳۸۸,۱۱,۱۳ | شاهرخ جباری | نظر

نام کتاب: مناسب ترین راهکارهای اجرایی برای پیروی از قانون در بخش جنگل تألیف: یوسف تقی ملایی، مدرس دانشگاه چاپ اول: 1388 قیمت: 4000 تومان ناشر: انتشارات قشقایی شیراز این کتاب که به نوعی ترجمه و تألیف به شمار می رود، در شرایط امروز که تهیه برنامه ملی جنگل در دستور کار است برای جامعه منابع طبیعی و محیط زیست مفید و قابل استفاده می باشد. در پیش گفتار کتاب با امضای مدیر عامل گروه جنگلداری FAO  و مدیر عاملITTO    آمده است: به طور خلاصه این کتاب شامل شماری از دستورالعمل ها و مناسب ترین... ...

۱۳۸۸,۱۱,۰۷ | شاهرخ جباری | نظر