گرین بلاگ – تازه‌ترین مطالب وبلاگستان محیط زیست

بحران آب بزرگترین تهدید برای تمدن 7000 ساله ایران

گفتگوی روزنامه قانون با عیسی کلانتری وزیر پیشین کشاورزی ایران در وضعیت کشاورزی در ایران و منابع آبی موجود بسیار تکان دهنده و هول انگیز است. هر چند که اینها مسائل جدیدی نیست و بارها و بارها توسط کارشناسان محیط زیست و هواداران محیط زیست بیان شده است. از آنجائیکه این مصاحبه، طولانی بود بخش هایی که بیشتر مرتبط با محیط زیست ایران است را انتخاب کرده ام:

مردی که 12 سال در مهم‌ترین اتاق وزارت کشاورزی ایران سکونت داشت، امروز معتقد است خطری به مراتب جدی‌تر از اسرائیل، آمریکا و تحریم‌ها، ایران را تهدید می‌کند و این خطر بزرگ تحلیل آب‌های زیرزمینی است. عیسی کلانتری گفت: من نگرانی زیادی برای نسل‌های بعد از خودمان دارم. اگر این روند ادامه یابد یقینا در سه دهه آینده ایران کشور ارواح می‌شود چون دیگر کسی نمی‌تواند در اینجا سکونت کند. صراحتا می‌گویم این جدی‌ترین خطری است که ایران را تهدید می‌کند اما زیر سایه سیاست این خطر از نظرها دور مانده و گم شده است.

– الان وضعیت تأمین مواد غذایی در ایران را چطور ارزیابی می‌کنید؟
من به آمار و ارقام خود گمرک اشاره می‌کنم. سال گذشته 6.7 میلیون تن گندم، 9.3 میلیون تن علوفه، 1.6 میلیون تن روغن، 1.3 میلیون تن برنج، 1.2 میلیون تن شکر و 150 هزار تن گوشت قرمز وارد کشور شده است. این‌ها می‌شود 1350 کیلوکالری. وزارت بهداشت گفته است برای اینکه سوء‌تغذیه نباشد، باید در شبانه‌روز بین 2300 تا 2400 کالری مصرف شود. البته این در حالتی است که سوء‌تغذیه نباشد که البته 5 دهک ایران سوء‌تغذیه دارند. حالا 1350 را بر 2400 تقسیم کنید می‌شود 56 درصد. یعنی 44 درصد مواد غذایی در داخل تولید می‌شود.

– حالا ما را با دیگر کشورها مقایسه کنید؟
هیچ کشوری جز شیخ‌نشین‌های جنوب خلیج‌فارس و معدود کشورهایی در جنوب مدیترانه و چند جزیره در دریای کاراییب و برخی دیگر از کشورهای میکروسکوپی این موضوعیت را ندارند. ما از بقیه دنیا عقب‌تر هستیم. در بدترین شرایط خشکسالی در کشور سال‌های 77 تا 80 میزان خودکفایی در تامین مواد غذایی کمتر از 55 درصد نبود حالا چه شده است که الان به این رقم رسیده است؟

– آقای دکتر فکر می‌کنید با این وضعیت چه باید کرد؟ کشاورزی همواره جزو مهجورترین بخش‌هاست. طبق آمارها همواره سرمایه‌گذاری اندکی در آن صورت گرفته و توقع از آن بالا بوده است.
خوب دیگر وقتی مملکت با این وضع روبه‌روست چه باید کرد یک ماه بنادر ایران بسته شود، مردم گرسنه می‌مانند. حالا ما بیاییم آمار غیر واقعی بدهیم. مسئله اما جای دیگری است. من می‌خواهم از مشکل به مراتب بزرگ‌تری حرف بزنم. مشکلات ما این‌ها نیست. مشکل اصلی که مار ا تهدید می‌کند و از اسرائیل و آمریکا و دعواهای سیاسی و… خطرناک‌تر است مسئله زندگی ملت است. این است که فلات ایران دارد غیرقابل سکونت می‌شود و کسی به این فکر نیست. مسئله اینجاست که آب‌های زیرزمینی تحلیل رفته‌اند وبیلان منفی آب بیداد می‌کند و کسی به فکر نیست.
کم‌آبی کشور را به شدت تهدید می‌کند و بیلان منفی برداشت آب در ابتدای انقلاب زیر صد میلیون متر مکعب در سال بود این بیلان در حال حاضر به 11 میلیارد متر مکعب رسیده است یعنی 110 برابر شده است.
من نگران شدید نسل‌های بعد هستم. هفت هزار سال است که در ایران زندگی جریان دارد. ما حق نداریم با این بی‌تدبیری کشور را با این چالش بزرگ مواجه کنیم.

 

– آیا مسئولان متوجه این خطری که شما می‌گویید کشور را تهدید می‌کند، شده‌اند؟
من همه جا گفته‌ام. اگر وضعیت اصلاح نشود ایران 30 سال دیگر کشور ارواح می‌شود چون همه کشور تبدیل به کویر می‌شود. در کویر اگر بارش هم صورت گیرد، ثمری ندارد چون سفره آب زیرزمینی خشک شده است، آب در سطح می‌ماند و تبخیر می‌شود.در حال حاضر تمامی پیکره‌های آبی طبیعی ایران خشکیده‌اند. دریاچه ارومیه، بختگان، تشک، پریشان، کافتر، گاوخونی، هورالعظیم،‌هامون، جازموریان و…. دیگر چیزی باقی نمانده. من از وقوع بحران حرف می‌زنم. زندگی ملت در حال تهدید است. یک کشوری مانند مالدیو که در جنوب اقیانوس هند است در معرض زیر آب رفتن است. این کشور بین 300 تا 400 هزار نفر جمعیت دارد و سال‌هاست سازمان ملل در حال بررسی است که این ملت را کجا ببرد. حالا ما با 75 میلیون نفر، به فرض افزایش نیافتن جمعیت کجا باید برویم.

– چرا این وضعیت پیش آمد؟
اوایل انقلاب بدون مجوز چاه زدند. بدون مجوز کف شکنی کردند. برای تولید بیشتر آب‌های زیرزمینی را از بین بردند و منابع تجدیدشونده را به غیر تجدیدپذیر تبدیل کردند.کویر در ایران در حال گسترش است و هشدار می‌دهم به زودی 25 سال دیگر جنوب البرز و شرق زاگرس غیرقابل سکونت می‌شود و افراد باید مهاجرت کنند. اما به کجا؟راحت بگویم که از 75 میلیون نفر جمعیت ایران 45 میلیون نفر بلاتکلیف می‌مانند.آن وقت رئیس کمیسیون کشاورزی بیاید و بگوید غذای 1.5 میلیارد نفر را در ایران تولید می‌کنیم. شاید البته بعضی که این حرف‌ها را می‌زنند در آسمان‌ها سیر می کنند.

– تراز منفی آب‌های زیرزمینی در سال 84 چقدر بود؟
آقای خاتمی با تراز منفی 5.3 میلیارد مترمکعب دولت را تحویل داد اما چون می‌خواهند تولیدات کشاورزی داشته باشند ولی سرمایه‌گذاری نکنند، می‌آیند آب‌های زیرزمینی را از بین می‌برند. من فکر می‌کنم زندگی ملت ایران در معرض تهدید است و باید فکری به حالش کرد.

– رسیدگی به این مسائل در دولت جدید جایی دارد؟
بله. چشم بر هم گذاشتیم سی سال از انقلاب گذشت. یک نیم چشم دیگر بر هم بگذاریم ایران غیرقابل سکونت می‌شود.مگر می‌شود به راحتی از کنار این مسئله گذشت؟اولویت آقای روحانی اصلا رفع همین مشکل است. اگر همین امروز کارمان را شروع کنیم بین 12تا 15 سال طول می‌کشد که بیلان منفی تراز شود.

Read More →

درویش، چهره ی برجسته ی محیط زیست

 انجمن کوه نوردان ایران

مراسم “روز ملی دماوند” که از نه سال پیش در نزدیک ترین جمعه به سیزدهم تیر (جشن تیرگان) در شهر رینه برگزار می شود، امسال در روز ۱۴ تیر در دانشگاه پیام نور شهر رینه برگزار شد. در جشن باشکوه امسال، محمد درویش از سوی انجمن کوه‌نوردان ایران و انجمن دوستداران دماوندکوه، و در میان تشویق نمایندگان چندین سازمان غیردولتی مدافع محیط زیست و چند هزار طبیعت‌دوست حاضر در مراسم، به عنوان “چهره‌ی برجسته‌ی محیط زیست ایران” در سال ۱۳۹۱ معرفی شد.

متن لوح اهدایی به درویش، چنین بود:

 

 جناب آقای محمد درویش

بیش از دو دهه حضور پیوسته‌ی شما در عرصه‌ی پژوهش‌های زیست‌محیطی و منابع طبیعی، کار فشرده‌ی نوشتاری و رسانه‌ای، سخن‌رانی‌های پرشمار، و کار پیوسته‌تان در سازمان‌های دولتی و غیردولتی که همراه با احساس مسوولیت نسبت به محیط‌های طبیعی و منافع نسل‌های امروز و فردا بوده، توانسته است تاثیری چشم‌گیر در افزایش حساسیت همگانی ایرانیان نسبت به مسایل محیط زیستی داشته باشد.

جامعه‌ی بزرگ کوه‌نوردان و طبیعت‌دوستان ایران با ارج نهادن بر کوشش‌های سترگ‌تان، در روز ملی دماوند، شما را “چهره‌ی برجسته‌ی محیط زیست ایران” در سال ۱۳۹۱ اعلام و قدردانی صمیمانه‌ی خود را تقدیم‌تان ‌می‌کند.

 

  انجمن کوه نوردان ایران                                           انجمن دوستداران دماوندکوه

    رییس هیات مدیره                                                     رییس هیات مدیره

    فاطمه زند حبیبی                                                      علی اکبر حیدرزاده

              

Read More →

يادبود دومين سالگرد همسرم ياسر، فردا عصر در قطعه نام آوران

“از شهر خواب آلوده ها بهتر که رفتی بی خبر/ کین
شام بی پایان ما کو تا دگر بیند سحر

با دردمندی های تو، وین زخم های نو به نو/ بهتر
که رفتی بی خبر تا کم خوری خون جگر

بهتر نبینی جاده ای کز “ابر” باید بگذرد/
تا دودمان ابر هم زین رهگذر آید به در

فردا “گلستان” از پی اش از راه دیگر می
رود/ یاسر! امان از جاده ها، این جاده های بی گذر

سیمینه ها زرینه ها هر روز غارت میشود/ جای غرامت
چشم ما بر اشک افشاند گـُهر

خاکی که بر سر می کنم تنها نه خاک گور تو/ کین تربت
از شام و حجاز هر روز می بارد به سر

حال پریشان دیده ای؟ بخت میانکاله نگر!/ یا انزلی
یا بختگان… هر یک به نوعی محتضَر

خاطر کجا ساکن شود در مسکن بی مهرشان/ آنجا که آهو
بی پناه! آنجا که روبه در به در!

با ضامن آهو بگو از غربت امروز ما/ ضامن غریب، آهو
غریب، صیاد جانی خویش تر

بهتر که رفتی بی خبر، رستی دگر زین شور و شر/ با
دردمندی های تو صد بار می مردی دگر”

اين شعر از آقاي مهندس پارسي،‌ رييش شوراي مركزي كانون عالي گسترش فضاي سبز و حفظ محيط زيست ايران است كه براي همسرم ياسر سروده شده است.

دو سال قبل و در بامداد 21 تيرماه 1390 بود كه ياسر ناباورانه مرا ترك كرد. و اين رفتني بود ناگهاني ….. اگرچه رفت اما يادش براي هميشه دردلها باقي ماند. و چون باور دارم كه ياد او همچنان زنده و پابرجاست تصميم گرفتم امسال هزينه برگزاري مراسم يادبودش را به يك شيرخوارگاه اهدا كنم. به همين منظور فردا عصر ساعت 18:30 به اتفاق جمعي از دوستان براي فاتحه خوني بر سر مزار او جمع مي شويم.

پنجشنبه 20 تيرماه 1392، بهشت زهرا ،‌قطعه نام آوران( قطعه 255)، رديف 31 ، شماره 12

Read More →

يادبود دومين سالگرد همسرم ياسر، فردا عصر در قطعه نام آوران

“از شهر خواب آلوده ها بهتر که رفتی بی خبر/ کین
شام بی پایان ما کو تا دگر بیند سحر

با دردمندی های تو، وین زخم های نو به نو/ بهتر
که رفتی بی خبر تا کم خوری خون جگر

بهتر نبینی جاده ای کز “ابر” باید بگذرد/
تا دودمان ابر هم زین رهگذر آید به در

فردا “گلستان” از پی اش از راه دیگر می
رود/ یاسر! امان از جاده ها، این جاده های بی گذر

سیمینه ها زرینه ها هر روز غارت میشود/ جای غرامت
چشم ما بر اشک افشاند گـُهر

خاکی که بر سر می کنم تنها نه خاک گور تو/ کین تربت
از شام و حجاز هر روز می بارد به سر

حال پریشان دیده ای؟ بخت میانکاله نگر!/ یا انزلی
یا بختگان… هر یک به نوعی محتضَر

خاطر کجا ساکن شود در مسکن بی مهرشان/ آنجا که آهو
بی پناه! آنجا که روبه در به در!

با ضامن آهو بگو از غربت امروز ما/ ضامن غریب، آهو
غریب، صیاد جانی خویش تر

بهتر که رفتی بی خبر، رستی دگر زین شور و شر/ با
دردمندی های تو صد بار می مردی دگر”

اين شعر از آقاي مهندس پارسي،‌ رييش شوراي مركزي كانون عالي گسترش فضاي سبز و حفظ محيط زيست ايران است كه براي همسرم ياسر سروده شده است.

دو سال قبل و در بامداد 21 تيرماه 1390 بود كه ياسر ناباورانه مرا ترك كرد. و اين رفتني بود ناگهاني ….. اگرچه رفت اما يادش براي هميشه دردلها باقي ماند. و چون باور دارم كه ياد او همچنان زنده و پابرجاست تصميم گرفتم امسال هزينه برگزاري مراسم يادبودش را به يك شيرخوارگاه اهدا كنم. به همين منظور فردا عصر ساعت 18:30 به اتفاق جمعي از دوستان براي فاتحه خوني بر سر مزار او جمع مي شويم.

پنجشنبه 20 تيرماه 1392، بهشت زهرا ،‌قطعه نام آوران( قطعه 255)، رديف 31 ، شماره 12

Read More →

اختلال در سايت سبزپرس

چند روزيست به دليل ايجاد اختلال در سرور،‌دسترسي به سايت سبزپرس مشكلاتي ايجاد شده است . قرار بود مشكل يكي دوروزه حل شود اما متاسفانه هنوز مقدور نشده است. به هر صورت همكاران ما در صدد رفع مشكل هستند . از اينكه اين چند روز نتوانستيم با اخبار سبزپرس در خدمت مخاطبان خود باشيم پوزش مي خواهيم

Read More →

اختلال در سايت سبزپرس

چند روزيست به دليل ايجاد اختلال در سرور،‌دسترسي به سايت سبزپرس مشكلاتي ايجاد شده است . قرار بود مشكل يكي دوروزه حل شود اما متاسفانه هنوز مقدور نشده است. به هر صورت همكاران ما در صدد رفع مشكل هستند . از اينكه اين چند روز نتوانستيم با اخبار سبزپرس در خدمت مخاطبان خود باشيم پوزش مي خواهيم

Read More →