گرین بلاگ – تازه‌ترین مطالب وبلاگستان محیط زیست

SURFIRAN is an Iranian tour operator and Iran travel agency in offers Iran tour packages | Iran Tours - Iran DestinationsEvents

بررسی اثرات مثبت و منفی گردشگری بر محیط زیست



دنیای
صنعتی امروز سبب شده تا انسانها، برای رهایی از هر نوع تنش و فشارهای روحی و روانی
و برای دستیابی به آرامش درونی، به دامان طبیعت پناه ببرند و به این وسیله انرژی
از دست رفته خود را دوباره بدست آورند. زیرا انسانها به طور ذاتی دوست دارند به
اصل و منشا خود، یعنی طبیعت بازگردند
. اما استفاده
انسانها از طبیعت چه اثراتی می­تواند داشته باشد؟ آیا این اثرات مثبت است یا منفی؟

در
مناطق مختلف جهان، توسعه گردشگری و توریسم با حفاظت محیط زیست همراه است و دولتها
در این زمینه تاکید فراوانی دارند. در کشورهای توسعه یافته و یا در حال توسعه، این
تاکیدات تاثیر بیشتری داشته است. زیرا در این کشورها به ویژه کشورهای در حال
توسعه، توریسم منبع بسیار خوبی برای کسب درآمد برای این کشورها شده است. ولی در بعضی
از کشورهای جهان سوم، به خصوص در کشور ما حفاظت از محیط زیست  به صورت
یک فرهنگ در نیامده و تاکیدات دولت هم روی افراد منطقه و هم روی گردشگران هنوز
تاثیر به سزایی نداشته است. اکثر مردم نسبت به محل زندگی و خانه خود بسیار حساس
هستند و هیچگونه آلودگی و زباله را تحمل نمی­کنند. ولی به محض اینکه از خانه خارج
می­شوند، دیگر آن احساس مسئولیت را ندارند و ریختن زباله  و تخریب محیط 
زیست برایشان یک امر عادی می­شود. با این حال معلوم شده است که توریسم در
بلند مدت می­تواند باعث شکوفایی اقتصاد محلی، ملی و حتی جهانی شود. این شکوفایی به
این بستگی داردکه محیط زیست طبیعی از سطح بالایی برخوردار باشد و باعث رضایتمندی
گردشگران گردد.
    

طبیعت
گردی یا گردشگری بر مبنای طبیعت از شاخه های بسیار گسترده و همچنین به سرعت در حال
گسترش گردشگری به شمار می­رود. چنانکه پیش بینی می­شود، رشد این گونه از گردشگری
سالیانه تا 6 در صد (5
/1 برابرمتوسط پیش
بینی رشد صنعت گردشگری و 3 برابر متوسط رشد اقتصاد جهانی طی دهه آتی) خواهد بود.
زیرشاخه های طبیعت گردی بر اساس تنوع محیط های طبیعی و انگیزه های بهره مندی از آن
بسیار گسترده و پراکنده اند. گردشگری مبتنی بر طبیعت، در محیط های بسته ساخته دست
بشر همچون باغ وحش ها، باغهای گیاه شناسی، باغهای پرندگان و آکواریوم ها و در محیط
باز طبیعی قابل انجام است. در این گونه از گردشگری، هدف گردشگر می­تواند شامل: لذت
از طبیعت بکر، ماجراجویی، آموزش، گذران اوقات فراغت، تفرج و یا حتی درمان باشد.

در این بین شرق استان کرمان و بم عزیز که علاوه بر دارا بودن جاذبه های گردشگری
انسانی از لحاظ جاذبه های گردشگری طبیعی نیز دارای استعدادهای بالقوه ای می باشد در
این بین لازم است مشاوره با متخصصین امر و همچنین دادن عنان کار به دست افرادی که
در این زمینه تخصص و کارامدی لازم دارند سرلوحه کار ما قرار بگیرد وبه سوی پیشرفت
و شکوفایی این صنعت قدمهای مثبتی برداریم  . البته راه رسیدن به سر منزل مقصود همراه با اثرات
مثبت و منفی خواهد بود که در این بین برخی از این موارد را بر می شمریم

اثرات
مثبت گردشگری در طبیعت بر محیط زیست

صنایع
توریستی در صورتی که همراه با حفاظت از پوشش های طبیعی، خاک وآب و هوا باشد از
جمله سودمند ترین صنایع خواهد بود و باعث اشتغال زایی در سطح وسیع می گردد. اشتغال
زایی می­تواند در شغلها و حرفه های مختلف از جمله: صنایع حمل و نقل، صنایع غذایی،
صنایع دستی، هتلداری و غیره صورت پذیرد. همچنین مورد استفاده قرار دادن زمین ها و
مناطق توسعه یافته به فعالیتهای تفریحی باعث اشتغال زایی و تولید درآمد می­شود.
مهمتر از همه اینکه، صنعت توریسم به عنوان یک صنعت پاکیزه مورد توجه قرار گرفته
است. از آن گذشته پیش بینی می­شود که گردشگری در طبیعت، بخش اعظم بازار گردشگری
سالهای آینده را به خود اختصاص دهند. در واقع این نوع گردشگری، جهت ارتقای پیشرفت
اقتصادی هر کشور، مردم بومی منطقه و حفظ ارزشهای طبیعی، زیست محیطی و فرهنگی مناطق
گردشگری، مناسب تشخیص داده شده است. به همین لحاظ توسعه این بخش جزء اهداف اصلی
صنعت گردشگری در نظر گرفته می­شود. همچنین صنعت جهانگردی قادر است کانون توجه را
به مسائل مهم زیست محیطی معطوف کند و پایه گذار طرح هایی باشد که موجب حفظ و حراست
از محیط زیست می شود. به عنوان مثال: جهانگردی می­تواند توجه عموم را به مسئله
تنوع گونه های حیوانات و گیاهان بسیاری که در خطر انقراض هستند جلب کند از جمله
آثار مثبت دیگر صنعت گردشگری می توان به :

   ایجاد
شرایط مناسب برای مشارکت فعال ساکنان بومی در معرفی فرهنگ و آثار فرهنگی منطقه به
مهمانان

 – تشویق
رشد اقتصاد محلی از طریق گردشگری فرهنگی واحیای آثاروابسته تاریخی
فرهنگی

 – افزایش
امکانات تفریحی و سرگرمی
  و همچنین بهبود کیفیت زندگی در منطقه

 – ایجاد
فرصت های شغلی جدید، ارزآوری، ارتقای سطح زندگی مردم،فروش خدمات و کسب درآمد از
جمله مزایای مستقیم حاصل از جانگردی است

ü     عقیده
بر این است که ورود جهانگرد باعث بروز حس میهن دوستی و عرضه هر چه بیشتر فرهنگ و
افتخارات در مردم می شود و آنان سعی خواهند کرد هر چه بیشتردستاوردهای خود را در
قالب صنایع دستی، نقاشی، عکس و … نشان دهند

اثرات
منفی گردشگری در طبیعت  بر محیط زیست

جهانگردی
می­تواند محیط زیست طبیعی را به خطر اندازد، باعث تغییر آن شود و اثرات منفی بسیار
زیادی بر روی آن بگذارد. بازدیدکنندگان طبیعت، ضایعات وآلودگی تولید می کنند.
آلودگی هایی مثل: آلودگی آب، آلودگی هوا، ضایعات جامد و آلودگی صوتی و بصری. جاذبه
های طبیعی با استفاده نادرست یا بیش از حد، می­تواند در معرض خطر قرار گیرد. احداث
خدمات برای جهانگردان می تواند موجب تغییر و دگرگونی چشم اندازهای طبیعی شود. برای
مثال: آلودگی بصری می تواند از طریق نصب زیاد بیلبوردها روی دهد. تبلیغات لجام
گسیخته و بدون برنامه ریزی در سطح شهر چهره ی زشتی به مناطق گردشگری می دهد ، بازدیدهای
کنترل نشده یا بیش از اندازه، توسط بازدیدکنندگان می تواند کیفیت چشم اندازهای
طبیعی، مکان ها و بناهای تاریخی را تنزل دهد. از جمله اثرات منفی دیگر صنعت
گردشگری می توان به :

ü    – ایجادشلوغی،ترافیک،آلودگی
ناشی ازرفت وآمدخودروها وبه وجودآوردن احتمال تغییرات فرهنگی و تاثیر بر بافت سنتی
برخی مناطق و اثرات روحی وروانی برمردم منطقه

ü     – تغییرات
خیلی سریع روش زندگی بومی، به سبب تهاجم فرهنگی گردشگران

ü     – گاه
دربرخی مناطق جرایم ومخاطراتی گردشگران را تهدید می کند و این نوعی تبلیغات منفی
درباره منطقه است و تأثیرات منفی در ذهن بازدید کنندگان میگذارد.

همانطورکه
گفته شد توریسم می تواند اثرات مثبت و منفی زیادی بر روی محیط زیست بگذارد. اما مطالعات
در این زمینه نشان داده است که اثرات منفی توریسم خیلی بیشتر از اثرات مثبت آن است.
ولی دولتها برای افزایش اثرات مثبت توریسم می توانند نقش به سزایی ایفا کنند.
دولتها می توانند با اعمال تدابیر مختلف، اثرات منفی گردشگری را کاهش دهند. از
جمله کارهایی که دولتها می توانند انجام دهند بالا بردن سطح فرهنگ و آگاهی مردم،
چه مردم بومی وچه گردشگران در زمینه حفظ محیط زیست است. زیرا هرچه آگاهی مردم در
این زمینه بیشتر شود مسلماً تلاش آنها در نگهداری و مواظبت از پوشش
 
گیاهی و جانوری بیشتر خواهد شد. همچنین نحوه رفتار و استفاده
 

مردم بومی از طبیعت و محیط زیست می­تواند بسیار موثر باشد؛ زیرا به طور غیر مستقیم
موجب می­شود تا گردشگران مجبور شوند از محیط زیست نگهداری نمایند. از دیگر کارهایی
که دولت می تواند انجام دهد اعمال سیاستهای مناسب برای بهره برداری از جاذبه ها
است. به عنوان مثال در جزیره برمودا، گردشگران مجاز به استفاده از اتومبیل نیستند.
در مائوری هیچ بنایی نمی تواند ارتفاعی بلندتر از درختان نخل داشته باشد. در
اصفهان در محدوده پارک طبیعی ناژوان، اجازه احداث ساختمان هایی با ارتفاع بیش از
دو طبقه داده نمی شود در این زمینه پیشنهاد می­شود، جهت توسعه توریسم در شهرستان
بم و هم چنین شهرستانهای شرقی استان کرمان از جمله در ریگان و فهرج و هم چنین
روستای زیبای دهبکری که استعدادهای طبیعی بیشتری در زمینه گردشگری وجود دارد، به
نکات قوت و ضعف جهانگردی و اثرات متقابل آن با محیط زیست و پوشش های طبیعی و
اکوسیستم ها، توجه ویژه ای از طرف مراکز دولتی و بخش های خصوصی صورت پذیرد.

Tagged →

About امین میراسدی

دانشجوی کارشناسی ارشد آلودگی محیط زیست

View all posts by امین میراسدی →

SURFIRAN is an Iranian tour operator and Iran travel agency in offers Iran tour packages | Iran Tours - Iran DestinationsEvents

پاسخی بگذارید